Stoelen en fauteuils: zithoogte, comfort en plek

Welke stoelen er zijn en waarin ze van elkaar verschillen

Onder stoelen en fauteuils valt alles waar één persoon op zit: de eetkamerstoel, de fauteuil, de loungestoel, de kruk en de poef. Ze staan bij elkaar omdat ze dezelfde drie maten delen, en die maten zeggen meer over het zitten dan het model doet. In het overzicht van alle meubels in huis zie je waar deze groep tussen de banken, tafels en kasten valt.

De eerste maat is de zithoogte: de afstand van de vloer tot de ingezakte zitting, niet tot het bolle kussen. De tweede is de zitdiepte, van de voorrand tot de rugleuning. De derde is de hoek waaronder de rug staat.

Die drie hangen aan elkaar vast. Hoe verder de rug achteroverloopt, hoe lager en dieper de zitting mag zijn, want je gewicht verschuift dan van je zitbeenknobbels naar je rug en je schouderbladen. Rechtop eten vraagt het omgekeerde: een zitting van ongeveer 45 cm hoog en niet dieper dan 45 cm, zodat je voeten plat op de vloer staan en de voorrand niet in je knieholtes drukt.

Wie zoekt op hippestoelen krijgt vooral plaatjes te zien, en op een plaatje lees je niet af of de zitting op 38 of op 46 cm ligt. Juist dat verschil van 8 cm bepaalt of je zonder je handen te gebruiken uit de stoel opstaat.

De tabel zet de soorten naast elkaar met de zithoogte die erbij hoort en de vloer die ze innemen. Twee banken lijken onderling meer op elkaar dan een chill stoel en een eetkamerstoel.

Soort stoel	Zithoogte	Vloer die hij inneemt	Waar hij voor gemaakt is
Eetkamerstoel	44 tot 47 cm	45 bij 55 cm, plus 75 cm om uit te schuiven	Rechtop zitten aan een blad van 75 cm
Eetkamerstoel met armleuningen	44 tot 47 cm	55 bij 55 cm	Hetzelfde, maar de leuning moet onder het blad door kunnen
Fauteuil	42 tot 48 cm	85 bij 85 cm	Rechtop tot half achterover zitten, lezen en praten
Clubfauteuil	40 tot 45 cm	85 bij 90 cm	Lage brede zit met dikke armleuningen en een gesloten rug
Oorfauteuil	44 tot 48 cm	95 bij 90 cm	Rechtop zitten met steun naast je hoofd
Draaifauteuil	42 tot 48 cm	80 bij 80 cm, plus 20 cm rondom	Wisselen tussen het raam, het gesprek en het scherm
Relaxfauteuil	45 tot 50 cm	85 bij 95 cm, plus 40 tot 50 cm achterover	Achteroverliggen met de voeten omhoog
Loungestoel of chillstoel	35 tot 42 cm	90 bij 95 cm	Onderuitzakken en lang in dezelfde houding blijven
Poef of voetenbank	38 tot 45 cm	45 tot 70 cm doorsnee	Voeten omhoog, of een extra zitplek zonder rugleuning
Barkruk	75 tot 82 cm	40 bij 45 cm, 60 tot 65 cm bar per kruk	Zitten aan een blad van 100 tot 110 cm
Kruk bij aanrechthoogte	60 tot 67 cm	40 bij 45 cm	Zitten aan een blad van 90 cm
Bureaustoel	40 tot 52 cm, verstelbaar	voet 65 tot 70 cm, plus 90 cm erachter	Uren achter een blad van 74 cm

De zithoogte bepaalt wat er daarna nog kan

Een stoel staat zelden op zichzelf. Hij hoort bij een blad, en het verschil tussen die twee hoogtes is de maat die het zitten maakt of breekt. Aan een eettafel hoort dat verschil 28 tot 32 cm te zijn: bij een blad van 75 cm kom je dan uit op een stoel van 44 tot 47 cm.

Onder het blad moet 65 tot 72 cm vrij blijven, want daar liggen je bovenbenen. Een massief blad van 5 cm dik, een schuiflade of een dwarsregel haalt die ruimte er zo vanaf, dus meet tot de laagste onderkant en niet tot de bovenkant van de tafel.

Bij een fauteuil werkt de hoogte op een andere manier. Rond 45 cm sta je met één beweging op, omdat je knie dan ongeveer een rechte hoek maakt en je zwaartepunt al boven je voeten ligt. Zakt de zitting naar 38 cm, dan moet je knie verder dan 90 graden buigen en komt de kracht om op te staan uit je bovenbenen in plaats van uit de strekking. Dat is precies waarom een lage loungestoel prettig zit en lastig verlaat.

Een verhoogde stoel speelt daarop in met een zitting van 48 tot 52 cm. Elke 5 cm extra scheelt merkbaar in de kracht die je knie moet leveren, en dat is de reden dat fabrikanten fauteuils een paar centimeter hoger maken dan banken.

Staat de stoel bij een salontafel, houd dan de bladhoogte gelijk aan of net onder de zithoogte aan: 38 tot 45 cm. Een bijzettafel naast de armleuning mag hoger, 55 tot 65 cm, zodat het blad ongeveer gelijk komt met de leuning en je je glas pakt zonder te kijken. Alle hoogtes in huis staan bij elkaar in de maatwijzer met 115 hoogtes en maten, handig als je de tafel al hebt en de stoel nog moet kiezen.

Blad of gebruik	Hoogte van het blad	Zithoogte die daarbij hoort	Wat er misgaat bij de verkeerde maat
Eettafel	75 cm (72 tot 78)	44 tot 47 cm	Te hoog en je polsen rusten op de rand, te laag en je eet met opgetrokken schouders
Eettafel met dik massief blad	78 cm bovenkant	46 tot 48 cm	Een rand van 5 cm eet de vrije hoogte van 68 cm op, dus je knieën komen klem
Bureau	74 cm (72 tot 76)	40 tot 52 cm, verstelbaar	Je onderarmen liggen niet horizontaal en je schouders blijven omhoog
Keukenblad dat als bar dienstdoet	90 cm	60 tot 67 cm	Een gewone barkruk van 78 cm zet je knieën tegen de onderkant van het blad
Thuisbar	100 tot 105 cm	75 tot 80 cm	Minder dan 25 cm verschil en je bovenbenen passen er niet onder
Counter op horecahoogte	110 cm	80 tot 85 cm	Zonder voetensteun hangen je voeten en gaat je onderrug hol staan
Salontafel voor de fauteuil	38 tot 45 cm	42 tot 48 cm	Een blad hoger dan de zitting dwingt je op te staan om je glas te pakken
Bijzettafel naast de armleuning	55 tot 65 cm	42 tot 48 cm	Lager dan de leuning en je zoekt elke keer met je hand naar het blad

Hoeveel vloer een stoel nodig heeft om te gebruiken

De maat op de productpagina is de maat van de stoel in rust. De ruimte die je in de kamer kwijt bent, is de maat plus de beweging die erbij hoort: uitschuiven, draaien, achteroverkantelen of je benen strekken.

Aan tafel is dat het duidelijkst. Een eetkamerstoel is 45 tot 50 cm breed en met rugleuning 50 tot 60 cm diep, maar je schuift hem 25 cm achteruit voordat je opstaat. Achter de tafelrand heb je daarom 75 cm nodig, en 100 cm als er ook nog iemand met een schaal achterlangs moet.

Bij een fauteuil zit de verrassing in de voorkant. De stoel zelf is 85 bij 85 cm, maar je voeten staan 40 cm voor de zitting en met een poef van 55 cm ervoor wordt dat 70 cm of meer. Een draaifauteuil vraagt 20 cm rondom, omdat de zitting bij het draaien buiten de voet zwaait.

De relaxfauteuil is de lastigste van de groep. Een klassiek mechaniek kantelt de rug 40 tot 50 cm naar achteren, dus die stoel kan niet tegen de wand. Een wandvrij mechaniek keert dat om: daar schuift de zitting naar voren en heb je aan 15 cm achter de stoel genoeg, maar je verliest de ruimte dan aan de voorkant.

Wil je weten of het past voordat je bestelt, leg de opstelling dan op schaal in de kamerplanner met je eigen wandmaten, of plak de buitenmaat met schilderstape op de vloer en loop er een dag omheen.

Stoel en wat je ermee doet	Krap maar het werkt	Comfortabel	Waarom die maat
Eetstoel uitschuiven en opstaan	75 cm achter de tafelrand	90 cm	De stoel is 50 tot 60 cm diep en gaat 25 cm achteruit voordat je opstaat
Achter een bezette eetstoel langslopen	80 cm	100 cm	Wie zit, steekt met stoel en rug ongeveer 50 cm buiten de tafelrand
Breedte per stoel aan tafel	55 cm	60 cm	Onder 55 cm raken de ellebogen elkaar; armleuningen vragen 10 cm extra per stoel
Voor een fauteuil, waar je voeten staan	40 cm	70 cm	Bij 40 cm staan je voeten, bij 70 cm past er een poef van 55 cm tussen
Rondom een draaifauteuil	15 cm	20 cm	De zitting zwaait bij het draaien buiten de voet waarop hij staat
Achter een relaxfauteuil tegen de wand	15 cm	45 cm	De rug kantelt 40 tot 50 cm; bij een wandvrij mechaniek schuift juist de zitting naar voren
Langs een stoel door de kamer lopen	60 cm	80 cm	Bij 60 cm draai je je schouders, bij 80 cm loop je er recht langs met een doos
Per kruk aan een bar	60 cm	65 cm	Anders stoten de ellebogen elkaar en past de kruk er niet meer onder

Een stoel voor op de slaapkamer, en waar die dan staat

Een stoel in de slaapkamer heeft meestal drie taken: je schoenen aandoen, je kleding van vandaag neerleggen en soms lezen. Welke van die drie het wordt, bepaalt de maat. Voor schoenen aandoen volstaat een krukje van 40 bij 40 cm op 45 cm hoogte, voor lezen heb je een fauteuil met rugsteun nodig en een lamp ernaast.

De ruimte is hier het knelpunt. Naast een bed houd je 60 cm aan als minimum en 75 cm om het dekbed op te slaan en een hoeslaken om de hoek te trekken. Aan het voeteneind is 60 cm krap en 90 cm prettig. Wat daarna overblijft, is de vloer waar een slaapkamer stoel op mag staan.

In een slaapkamer van 280 cm breed met een bed van 160 cm blijft er aan weerszijden 60 cm over, en dan past er geen stoel meer naast het bed. Daar werkt een bankje aan het voeteneind van 100 bij 40 cm beter, of een poef die je onder een wandplank schuift. Meer opstellingen voor die maat staan bij een klein stoeltje in de slaapkamer.

Een lounge stoel slaapkamer-opstelling vraagt meer dan mensen verwachten. Een loungestoel is 90 tot 95 cm diep, en met 40 cm voor je voeten kost hij een strook van 135 cm. Dat past in een kamer vanaf ongeveer 340 cm breed naast een tweepersoonsbed, en anders gaat hij in de hoek bij het raam staan met de rug naar de kamer.

Een relaxstoel of slaapkamer fauteuil met kantelmechaniek is in een slaapkamer meestal te groot, tenzij hij wandvrij is. Kijk daarom eerst naar de kant waar het mechaniek de ruimte vraagt. De rest van de indeling, van kastdiepte tot looproute, staat bij de slaapkamer als geheel.

Zoek je vooral een stoel voor op slaapkamer-hoogte die goedkoop moet blijven, dan is een tweedehands eetkamerstoel met een nieuwe zitting de kortste weg. Je betaalt dan 15 tot 30 euro aan stof en schuim en houdt een stoel over die past bij de rest. Een leuke stoel als decoratie mag smaller dan een zitstoel: alles vanaf 40 cm breed vult een hoek zonder de looproute te raken.

Eetkamerstoelen: stevigheid, draagvermogen en armleuningen

Een eetkamerstoel krijgt de zwaarste belasting van alle stoelen in huis, en niet doordat er iemand op zit. Het zware moment komt als je achterover leunt: dan draagt de verbinding tussen de achterpoten en de zitting bijna je hele gewicht, onder een hoek waarvoor die verbinding niet is gemaakt.

Daar zie je het verschil tussen constructies. Een frame waarin de poten met deuvels en lijm in een massieve zittingrand zijn gezet, houdt die kracht tegen. Poten die met één bout in een plaat van mdf zijn geschroefd, gaan op dat punt speling vertonen, en speling wordt scheurwerking.

Een stevige eetkamerstoel herken je daarom aan drie dingen: dwarsregels of een zargenframe onder de zitting, een verbinding tussen achterpoot en rugleuning die uit één stuk hout of één gebogen buis bestaat, en een zitting die vastzit met meerdere schroeven in hardhout. Een opgegeven draagvermogen van 110 tot 150 kg zegt iets over de test, niet over de dagelijkse hoek waaronder je leunt.

Voor een eetkamerstoel voor zware mensen telt daarnaast de breedte van de zitting. Vanaf 50 cm zit je tussen de armleuningen zonder te klemmen, en een zitting zonder leuningen vraagt een vlak van minstens 48 cm breed met steun tot aan de rand. Welke constructies dat halen staat bij stevige eetkamerstoelen voor zware mensen.

Armleuningen zijn de andere valkuil. Ze maken de stoel 10 cm breder, dus aan een tafel van 180 cm passen er nog maar twee per lange zijde in plaats van drie. Ze moeten ook onder de tafelrand door, en hoeveel ruimte daar is hangt af van het tafelmodel: de verschillen staan bij de maten van eettafels en salontafels.

Wat de bekleding doet in dagelijks gebruik

Bekleding kies je op kleur en je betaalt op slijtage. Het getal dat daarover iets zegt is de martindalewaarde: het aantal keren dat een schuurkop over de stof gaat voordat er draden breken. Dat is een testwaarde en geen norm, maar de branche gebruikt hem in een vaste indeling.

Onder 15.000 toeren is een stof bedoeld voor kussens en gordijnen. Tussen 15.000 en 25.000 gaat hij mee op een stoel die je af en toe gebruikt. Vanaf 25.000 spreek je over dagelijks huishoudelijk gebruik, en boven 40.000 over stoelen in een restaurant of een wachtruimte. Voor een eetkamerstoel waar elke dag op gegeten wordt, is 25.000 de ondergrens.

Het mechanisme achter slijtage is bijna altijd hetzelfde: de voorrand van de zitting en het punt waar je rug schuurt krijgen de beweging, de rest van de stoel niet. Daarom gaat een gladde geweven stof met korte draden langer strak blijven dan een stof met lange draden of lussen, want er steekt minder uit dat kan haken of pluizen.

Velvet en bouclé werken op dat punt tegen je. In velvet staat de pool één kant op, dus je ziet zitplekken als een lichtere vlek en de kleur verschilt per kijkrichting. Bouclé bestaat uit lussen, en een lus die uittrekt laat een draad van tien centimeter los. Teddystof pilt op de zitting vaak al binnen een jaar bij dagelijks gebruik.

Leer volgt een andere lijn: het slijt niet kapot maar verandert. Volnerfleer wordt zachter en krijgt een zitvouw op de voorrand. Bij kunstleer zit een toplaag op een weefsel, en die laag laat na verloop van tijd los in schilfers die je niet kunt bijwerken. Waar dat van afhangt staat bij wat pu-leer precies is, en hoe lang zittingen en vullingen het doen kun je opzoeken in de levensduurtabel voor materialen in huis.

Bekleding	Waar hij goed in is	Waar hij op slijt	Waar je op let bij een stoel
Geweven meubelstof, vlak	Vormvast, blijft strak over een zitting liggen	Schuurplekken op de voorrand van de zitting	Martindale vanaf 25.000 voor een stoel waar dagelijks op gegeten wordt
Microvezel	Vlekken blijven op het oppervlak staan in plaats van in te trekken	Glimplekken op de plek waar je rug schuurt	Lichte kleuren blijven hier langer schoon dan in geweven stof
Velvet of velours	Zacht, en de kleurdiepte verandert met de kijkrichting	Drukplekken en zitsporen in de pool	Leg de poolrichting van alle stoelen dezelfde kant op, anders verschilt de kleur per stoel
Bouclé	Dikke lusstructuur die een strak frame vult	Lussen trekken uit door klauwen, ritsen en klittenband	Weinig geschikt met katten of honden in huis
Teddystof	Warm aanvoelend, prettig op een poef of een leesstoel	Pilling op de zitting, vaak al binnen een jaar bij dagelijks gebruik	Werkt beter op een teddy poef dan op een eetkamerstoel
Volnerfleer	Wordt zachter in gebruik en neemt de vorm van de zitting aan	Een zitvouw op de voorrand, en uitdroging bij warmte	Uit direct zonlicht en minstens 30 cm van een radiator
Kunstleer en pu-leer	Prijs, en je veegt hem met een doek af	De toplaag laat los in schilfers en dat is niet bij te werken	Kijk naar de dikte van de toplaag en het weefsel eronder

Wat een stoel opnieuw bekleden of stofferen kost

Bij stofferen betaal je vooral uren. Het uurtarief van een stoffeerder ligt in Nederland meestal tussen 40 en 65 euro, en de stof is daarnaast de tweede post. Daarom kost een strakke stoel met een losse zitting een fractie van wat een gecapitonneerde fauteuil kost, ook als er dezelfde meters stof op gaan.

Bekleden en stofferen zijn niet hetzelfde. Bekleden is de zichtbare stof vervangen. Stofferen is het hele pakket eronder: singels, vering, schuim en de afwerking. Een offerte die alleen een totaalbedrag noemt, vertelt je niet welke van de twee je krijgt, dus vraag om arbeid, materiaal en herstel apart.

Eetkamerstoelen bekleden met een losse zitting is de enige klus in deze groep die zich goed zelf laat doen. Je hebt een stoffeertacker, een nietentrekker en een stofschaar nodig, en per stoel 15 tot 30 euro aan stof en schuim. Reken op 1 tot 2 uur voor de eerste stoel en daarna korter, omdat je het model dan kent.

Voor stofverbruik geldt een simpele rekenregel: een losse zitting van 45 bij 45 cm vraagt ongeveer een halve meter uit een baan van 140 cm breed, dus een set van vier stoelen komt uit op 2 tot 3 meter. Heeft de stof een patroon dat moet doorlopen, tel er dan 20 tot 30 procent bij op voor het rapport.

Leer rekent anders. Dat wordt niet per meter maar per huid verkocht, en een huid is onregelmatig van vorm, dus het snijverlies ligt hoger. Voor dezelfde stoel in leer in plaats van stof kom je daardoor meestal op anderhalf tot tweeënhalf keer de materiaalprijs uit. De volledige opbouw per stoeltype staat bij de kosten van een stoel opnieuw bekleden; voor banken, bedden en bankstellen kijk je bij stofferen en onderhoud van meubels.

De bedragen hieronder zijn richtbedragen voor de Nederlandse markt en schuiven met de regio, de stofkeuze en de staat van het frame. Ze zeggen vooral iets over de verhouding tussen de klussen.

Wat je laat doen	Zelf, aan materiaal	Uitbesteed	Wat de prijs opdrijft
Losse zitting van een eetkamerstoel	15 tot 30 euro	40 tot 100 euro	Nieuw schuim, en een patroon dat op alle stoelen gelijk moet vallen
Zitting en rug van een eetkamerstoel	25 tot 50 euro	75 tot 175 euro	Een vaste rug met een geniete randafwerking in plaats van een losse plaat
Complete eetkamerstoel met armleuningen	40 tot 70 euro	125 tot 275 euro	Rondingen, biezen en handwerk rond de leuningen
Set van vier eetkamerstoelen	80 tot 200 euro	500 tot 1.000 euro	Per stoel goedkoper, omdat het patroon één keer wordt gemaakt
Fauteuil	Zonder ervaring niet aan te raden	450 tot 950 euro	Losse kussens, singels vervangen en veerherstel
Clubfauteuil of gecapitonneerd model	Zonder ervaring niet aan te raden	Vanaf ongeveer 700 euro	Knopen, biezen en een gebogen rug die in delen moet
Poef of hocker	25 tot 60 euro	100 tot 275 euro	Een strakke ronding zonder plooien aan de onderrand
Dezelfde stoel in leer in plaats van stof	Leer koop je per huid, niet per meter	Anderhalf tot tweeënhalf keer de materiaalprijs	Snijverlies, want een huid is onregelmatig

Krukken en barkrukken reken je terug vanaf het blad

Een kruk koop je niet op zichzelf maar bij een blad. De rekenregel is kort: de zithoogte is de bladhoogte min 25 tot 30 cm. In die ruimte passen je bovenbenen, en minder dan 25 cm betekent dat je knieën tegen de onderkant van het blad komen.

Voor de kruk hoogte in huis betekent dat twee gangbare maten. Een aanrecht of een verlengd keukenblad ligt op 90 cm en vraagt een kruk van 60 tot 67 cm. Een echte thuisbar ligt op 100 tot 110 cm en vraagt 75 tot 82 cm. De maten en de reden erachter staan uitgewerkt bij de barhoogte en de bar in huis.

Het blad zelf heeft twee maten die vaak worden vergeten. Een barblad is 30 tot 60 cm diep, waarbij 40 cm ruimte geeft voor een bord met een glas ernaast. En er hoort een overstek van 20 tot 30 cm te zijn, anders zitten je knieën tegen het kastje eronder. Boven 30 cm overstek moet het blad onderstut worden, want anders kantelt het als er iemand op leunt.

Bij een zithoogte boven 65 cm raken je voeten de vloer niet meer, dus dan is een voetensteun geen extraatje. Die zit prettig op ongeveer 40 tot 45 cm onder de zitting, zodat je knie weer een rechte hoek maakt. Zonder steun draag je het gewicht van je benen aan je bovenbenen en gaat je onderrug hol staan.

Zoek je op modelnaam, bijvoorbeeld een HKliving barkruk of een ander merkmodel, kijk dan in de productmaten naar de zithoogte in centimeters en reken die terug naar je eigen blad. Merknamen en modelnamen zeggen niets over de hoogte, want dezelfde serie wordt vaak in twee of drie zithoogtes gemaakt. Alle bladhoogtes in huis staan bij elkaar in de opzoektabel met hoogtes per onderdeel.

Hoogte van het blad	Zithoogte van de kruk	Waar je dit tegenkomt	Waar je op let
90 cm	60 tot 67 cm	Aanrecht of verlengd keukenblad	Een gewone barkruk van 78 cm is hier te hoog en je zit met je knieën omhoog
100 cm	70 tot 75 cm	Compacte thuisbar of laag keukeneiland	Het verschil van 25 tot 30 cm blijft de maat die telt
105 cm	75 tot 80 cm	De meest gebruikte thuisbar	Een voetensteun is hier nodig, want je voeten raken de vloer niet
110 cm	80 tot 85 cm	Counterhoogte zoals in de horeca	Aan de hoge kant om elke ochtend aan te ontbijten
110 tot 115 cm	Staand gebruik	Statafel of sta-balk	Ook met een hoge kruk zit je hier niet lang prettig

Draaien, kantelen en standen: wat een mechaniek aan ruimte vraagt

Zodra er een mechaniek in een stoel zit, koop je twee maten: de stoel dicht en de stoel open. Bij een standenstoel zet je de rug met de hand in twee tot vier vaste standen, waarbij een grendel of een tandlat het gewicht opvangt. Zo'n stoel schuift bij de achterste stand 20 tot 30 cm verder naar achteren dan hij rechtop staat.

Een relaxfauteuil doet meer. Het voetendeel klapt uit en de rug kantelt gelijk mee, waardoor de stoel 40 tot 50 cm langer wordt. Bij een handbediend model duw je met je eigen gewicht tegen een veer, dus die stoel opent alleen als je er zwaar genoeg voor bent. Een model met motor opent op een knop en heeft daarvoor een stopcontact binnen bereik nodig.

Een wandvrij mechaniek werkt omgekeerd: de zitting schuift over een rail naar voren terwijl de rug op zijn plek blijft. Daardoor kan de stoel tot 15 cm van de wand staan, maar hij neemt die ruimte aan de voorkant weer in. In een smalle kamer is dat winst, in een kamer waar de looproute voor de stoel langs gaat juist niet.

Bij een draaifauteuil zit de vraag in het terugdraaien. Een model met terugloopveer komt vanzelf in de uitgangsstand, een vrije draaivoet blijft staan waar je hem laat. Dat laatste ziet er in een strak ingerichte kamer snel rommelig uit, omdat een stoel die scheef staat de lijn van de zithoek breekt.

Een schommelstoel of glider vraagt vaste ruimte achter zich: reken 30 cm voor het doorzwaaien van de rug, ook als de stoel zelf niet verschuift. Bij een glider gaat de beweging horizontaal over een scharnierarm en blijven de poten staan, wat op een zachte vloer scheelt in indrukplekken.

Chillstoel en loungezit: waar het comfort vandaan komt

Een chillstoel zit anders dan een fauteuil doordat drie maten verschuiven: de zitting zakt naar 35 tot 42 cm, de zitdiepte gaat naar 60 tot 70 cm en de rug staat onder een grotere hoek. Je zit daardoor niet op je zitbeenknobbels maar tegen je rug en je schouders aan, en dat is precies waarom je er langer in blijft zitten.

Wat het comfort vasthoudt, is de vulling. Polyether zakt de eerste jaren wat in en daarna blijft de kuil staan; een zitting met een dichtheid vanaf ongeveer 35 kg per kubieke meter houdt zijn vorm merkbaar langer dan een van 25. Onder het schuim zit singelband of een vlakke vering, en die singels rekken mee: een zitting die na vijf jaar doorhangt heeft vaker slappe singels dan versleten schuim.

Een zitzak werkt op een derde principe. Daar draagt geen frame maar de vulling zelf, en de korrels verplaatsen zich naar de randen. Dat zit de eerste maanden prettig en wordt daarna platter, tenzij je bijvult. Reken erop dat de vulling elke twee tot drie jaar aangevuld moet worden bij dagelijks gebruik.

Een poef doet in een loungehoek het meeste werk voor de minste ruimte. Op 38 tot 45 cm hoogte en 45 tot 70 cm doorsnee is hij voetensteun, extra zitplek en met een blad erop een salontafel. Houd hem wel iets lager dan de zitting waarop je zit, anders drukt de rand in je kuiten.

Welke van deze varianten bij je kamer past en hoe hij zich tot de bank verhoudt, staat bij de chill stoel en waar hij vandaan komt. Vervangt de stoel juist een zitplaats op de bank, kijk dan eerst naar de maten en zitdiepte van banken, want twee loungestoelen nemen samen meer vloer in dan een tweezitsbank van 160 cm.

Maatwijzer

De hoogtes en maten die in een huis kloppen: bar, eettafel, tv, schilderij, wandlamp, kapstok en gordijnrails, met de marge die in de praktijk werkt. Bekijk alle gegevens

Zoeken Onderdeel Alle Zitten Eten en bar Aan de muur Licht Keuken Trap, hal en deur Slapen Raam en gordijn Werken Badkamer

Onderdeel	Wat	Maat	Marge die werkt	Waar het van afhangt
Zitten	Bank, zithoogte	44 cm	40 tot 48 cm	Meet tot de ingezakte zitting, niet tot het bolle kussen. Hoger kom je makkelijker op en af, lager zit je meer achterover.
Zitten	Bank, zitdiepte	60 cm	55 tot 65 cm	Boven 70 cm hangen je voeten vrij en zit je gedwongen onderuit. Loungebanken gaan tot 100 cm en zijn bedoeld om op te liggen.
Zitten	Bank, totale hoogte met rugleuning	80 cm	75 tot 90 cm	Staat de bank voor een raam, dan blijft hij onder de vensterbank als hij niet hoger is dan 80 cm.
Zitten	Fauteuil, zithoogte	45 cm	42 tot 48 cm	Een paar centimeter hoger dan de bank scheelt bij het opstaan. Een lage lounge-fauteuil zakt naar 38 cm.
Zitten	Salontafel, hoogte	42 cm	38 tot 45 cm	Vuistregel: gelijk aan of net onder de zithoogte van de bank. Dan zet je je kopje neer zonder voorover te buigen.
Zitten	Salontafel, afstand tot de bank	40 cm	35 tot 45 cm	Minder en je knieën stoten tegen de rand, meer en je moet opstaan om je glas te pakken.
Zitten	Bijzettafel naast de bank, hoogte	60 cm	55 tot 65 cm	Gelijk met de armleuning, dan pak je je glas zonder te kijken.
Zitten	Poef of voetenbank, hoogte	42 cm	38 tot 45 cm	Iets lager dan de zitting waar je op zit, anders drukt de rand in je kuiten.
Zitten	Doorloop tussen bank en meubel	80 cm	70 tot 90 cm	Bij 80 cm loop je er met een volle wasmand langs. 60 cm is te krap om elkaar te passeren.
Zitten	Tv-meubel, hoogte	45 cm	40 tot 55 cm	Hierop komt het midden van een 55 inch scherm op ongeveer 80 cm. Wil je het midden op ooghoogte, dan hang je de tv aan de wand.
Eten en bar	Barblad, hoogte	105 cm	100 tot 110 cm	De barkruk moet 25 tot 30 cm lager zijn dan het blad.
Eten en bar	Barblad, diepte	40 cm	30 tot 60 cm	40 cm is een bord plus een glas. Wil je er ook snijden of een laptop neerzetten, dan 60 cm.
Eten en bar	Barblad, overstek voor je knieën	25 cm	20 tot 30 cm	Zonder overstek zitten je knieën tegen het kastje. Boven 30 cm moet het blad onderstut worden, anders kantelt het als iemand erop leunt.
Eten en bar	Barkruk, zithoogte bij een blad van 105 cm	78 cm	75 tot 82 cm	Het verschil tussen zitting en blad blijft 25 tot 30 cm, want daar passen je bovenbenen.
Eten en bar	Barkruk, zithoogte bij aanrechthoogte (90 cm)	63 cm	60 tot 67 cm	Hetzelfde verschil van 25 tot 30 cm. Een gewone barkruk van 78 cm is hier te hoog en je zit met je knieën omhoog.
Eten en bar	Bar, breedte per persoon	60 cm	55 tot 70 cm	Met 60 cm stoot je je elleboog niet tegen je buurman. Onder 55 cm zit je schouder aan schouder.
Eten en bar	Eettafel, hoogte blad	75 cm	72 tot 78 cm	Vaste maat in de meubelbranche, geen norm. Een dik hardstenen of houten blad telt mee, dus meet de bovenkant.
Eten en bar	Eettafel, vrije hoogte onder het blad	68 cm	65 tot 72 cm	Hier zitten je bovenbenen. Een dikke tafelrand, een schuiflade of een dwarsbalk eet die ruimte op.
Eten en bar	Eetstoel, zithoogte	45 cm	44 tot 47 cm	Het verschil met het tafelblad moet 28 tot 32 cm zijn. Bij een tafel van 78 cm hoort dus een stoel van 46 tot 48 cm.
Eten en bar	Eettafel, breedte per persoon	60 cm	55 tot 70 cm	Een placemat is 45 cm breed, de rest is ruimte voor je ellebogen en je glas. Aan de kopse kant reken je een extra plek van 60 cm.
Eten en bar	Eettafel, diepte	90 cm	80 tot 100 cm	Bij 80 cm raken de borden tegenover elkaar bijna. Bij 90 cm past er een schaal of een kaars in het midden.
Eten en bar	Ronde eettafel, diameter	120 cm voor 4 personen	110 tot 150 cm	Reken 60 cm omtrek per persoon en houd het midden vrij voor de schalen. Vanaf 140 cm zitten er zes mensen omheen.
Eten en bar	Ruimte achter een eetstoel	100 cm	75 tot 110 cm	75 cm om de stoel achteruit te schuiven en op te staan, 100 cm om er ook achterlangs te lopen met een schaal.
Aan de muur	Schilderij, hartlijn boven de vloer	145 cm	140 tot 155 cm	Vuistregel, geen norm: het midden van het werk op ooghoogte van iemand die staat. Hang alles in de kamer op dezelfde hartlijn, dan loopt de wand rustig.
Aan de muur	Schilderij boven een bank, onderrand	25 cm boven de rugleuning	20 tot 30 cm	Lager en het lijkt of het werk op de bank leunt. Door de bank schuift de hartlijn omhoog naar 150 tot 165 cm, en dat mag hier.
Aan de muur	Schilderij boven een dressoir, onderrand	25 cm boven het blad	20 tot 30 cm	Genoeg om er een lamp of een vaas voor te zetten zonder dat die de lijst raakt.
Aan de muur	Wandcollage, ruimte tussen de lijsten	6 cm	5 tot 8 cm	Gelijke tussenruimte laat de groep als een vlak lezen. Boven 10 cm valt de groep uiteen in losse lijstjes.
Aan de muur	Schilderij in een trapgat, hartlijn	145 cm boven de neus van de trede	140 tot 150 cm	Meet loodrecht boven de voorkant van de trede waar je staat. Dan loopt de rij lijsten mee met de trap in plaats van scheef te lijken.
Aan de muur	Spiegel in de hal, hartlijn	155 cm	150 tot 165 cm	De bovenkant moet boven het hoofd van de langste huisgenoot uitkomen, anders ziet die zijn kruin niet.
Aan de muur	Spiegel boven de wastafel, onderkant	20 cm boven het blad	15 tot 25 cm	Ruimte voor de kraan en een zeeppompje. Bij 20 cm kijk je nog recht in je gezicht in plaats van tegen je hals.
Aan de muur	Wandklok, hartlijn	180 cm	170 tot 200 cm	Boven ooghoogte en boven de meubels, zodat je hem van de andere kant van de kamer ziet en er niemand voor staat.
Aan de muur	Tv, midden van het scherm	105 cm	100 tot 115 cm	Op ooghoogte als je op de bank zit: bij een zitting van 44 cm zit je oog op ongeveer 115 cm. Boven een schouw kijk je omhoog en dat voel je na een film in je nek.
Aan de muur	Tv, kijkafstand	2 keer de schermdiagonaal	1,5 tot 2,5 keer	Een 55 inch scherm is 140 cm diagonaal, dus 2 tot 3,5 m. Bij 4K mag je dichterbij zitten omdat je de pixels niet meer ziet.
Aan de muur	Stopcontact, hart boven de vloer	30 cm	25 tot 35 cm	Gewoonte, geen norm: NEN 1010 schrijft geen hoogte voor, alleen de zones in de badkamer. Achter een dressoir zet je hem net zo goed op 15 cm, boven een werkblad juist hoog.
Aan de muur	Schakelaar, hart boven de vloer	105 cm	90 tot 110 cm	Ook een gewoonte. 105 cm is de oude Nederlandse standaard: je vindt hem in het donker met je hand op heuphoogte. Voor kinderen en vanuit een rolstoel werkt 90 tot 100 cm beter.
Licht	Hanglamp boven de eettafel, onderkant	80 cm boven het blad	75 tot 90 cm	Laag genoeg om het blad te verlichten, hoog genoeg om iemand tegenover je aan te kijken. Bij een plafond boven 280 cm mag hij iets hoger.
Licht	Hanglamp boven de eettafel, breedte	30 cm binnen de rand van het blad	30 tot 40 cm binnen de rand	Anders stoot je je hoofd als je langs de tafel loopt of een stoel aanschuift.
Licht	Hanglamp boven een kookeiland, onderkant	75 cm boven het blad	70 tot 85 cm	Boven een blad van 90 cm kom je dan op 165 cm, ongeveer ooghoogte. Kies dus een kap die de lamp van onderaf afschermt. Bij twee of drie lampen reken je 70 tot 90 cm hart op hart.
Licht	Hanglamp in de hal of boven de trap, onderkant	210 cm boven de vloer	200 tot 230 cm	Vrije doorloop, niemand stoot zijn hoofd. Boven een trap meet je vanaf de hoogste trede die onder de lamp ligt.
Licht	Wandlamp, hart	160 cm	150 tot 170 cm	Ooghoogte. Schijnt de lamp opzij of omhoog, dan mag hij lager hangen. In een open lamp op ooghoogte kijk je recht in de bron.
Licht	Leeslamp naast een stoel, onderkant van de kap	110 cm	100 tot 125 cm	Net boven je schouder als je zit, dan valt het licht op de pagina en niet in je ogen.
Licht	Vloerlamp naast de bank, onderkant van de kap	140 cm	130 tot 150 cm	Je hoofd zit op de bank op ongeveer 130 cm. Blijft de kap daarboven, dan kijk je niet in het lampje.
Licht	Bedlamp aan de wand, hart	65 cm boven de matras	55 tot 75 cm	Op zithoogte in bed, zodat het licht op je boek valt. Meet vanaf de matras en niet vanaf de vloer, want een boxspring scheelt 20 cm.
Licht	Spiegellamp badkamer, twee lampen naast de spiegel	160 cm hart	155 tot 170 cm	Licht van de zijkant geeft geen schaduw onder je ogen en je kin. Een enkele lamp boven de spiegel doet dat wel.
Licht	Inbouwspot, afstand tot de wand	70 cm	60 tot 90 cm	Dichterbij krijg je een felle boog op het stucwerk, verder weg blijft de wand donker. Onderling 100 tot 150 cm, afhankelijk van de stralingshoek.
Licht	Buitenlamp naast de voordeur, hart	190 cm	170 tot 210 cm	Boven je hoofd, zodat je niet in de lamp kijkt terwijl je het slot zoekt. Op ooghoogte ben je juist blind.
Keuken	Aanrecht, hoogte bovenkant blad	90 cm	85 tot 95 cm	De Nederlandse standaard: onderkast, verstelbare poten en een blad van 3 tot 4 cm samen. Vuistregel: ellebooghoogte min 10 tot 15 cm, dus ben je langer dan 1,85 m, draai de poten dan uit.
Keuken	Werkblad, diepte	60 cm	57 tot 65 cm	Kookplaten en spoelbakken zijn op 60 cm gemaakt. Een diep blad van 70 cm geeft ruimte achter de kookplaat, maar je reikt verder naar de bovenkastjes.
Keuken	Bovenkastjes, onderkant boven het werkblad	55 cm	50 tot 60 cm	Onder 50 cm past je keukenmachine er niet onder en sta je met je hoofd tegen de deur. Boven 60 cm kom je niet bij het bovenste schap.
Keuken	Bovenkastjes, diepte	35 cm	32 tot 40 cm	Ondieper dan het werkblad, zodat je er niet tegenaan stoot als je over het blad buigt om te snijden.
Keuken	Afzuigkap boven een gaskookplaat, onderkant	70 cm	65 tot 75 cm	De vlam en de hete lucht moeten weg kunnen: onder 65 cm boven de pannendrager wordt het vetfilter te heet. Houd altijd de minimummaat uit de handleiding aan, dat is een eis van de fabrikant.
Keuken	Afzuigkap boven inductie, onderkant	60 cm	55 tot 65 cm	Geen vlam, dus hij mag lager, en lager hangen vangt meer damp. Ook hier is de handleiding leidend, want die maat hoort bij het apparaat.
Keuken	Kookeiland, loopruimte rondom	120 cm	100 tot 150 cm	Bij 100 cm kun je de vaatwasser openen en er nog langs. Bij 120 cm passeren twee mensen elkaar terwijl er een lade open staat.
Keuken	Twee keukenrijen tegenover elkaar, afstand	120 cm	110 tot 140 cm	Een ovendeur en een lade die tegenover elkaar open staan hebben allebei ongeveer 60 cm nodig.
Keuken	Oven op werkhoogte, bodem van de ovenruimte	90 cm	80 tot 100 cm	Je tilt een hete bakplaat er recht uit in plaats van gebogen. Boven 100 cm til je een schaal boven je middel en zie je niet meer wat erin staat.
Keuken	Vaatwasser, nismaat	60 cm breed, 82 cm hoog	60 tot 60,5 cm breed	Een onderbouwmodel schuift onder een blad van 90 cm. Een vrijstaand model heeft zijn eigen bovenblad en is ongeveer 85 cm hoog.
Keuken	Inbouwkoelkast, nishoogte	88, 122 of 178 cm	vaste maten per model	De kast volgt de nismaat, dus meet de nis en niet het apparaat. Achter en boven het apparaat moet ventilatieruimte vrij blijven.
Keuken	Stopcontact boven het werkblad, hart	115 cm	110 tot 120 cm	Dat is 20 tot 30 cm boven het blad, dus vrij van spetters en niet weggewerkt achter de waterkoker. Houd minstens 30 cm afstand tot de spoelbak.
Keuken	Keukenplint, hoogte	10 cm	10 tot 15 cm	De poten zijn verstelbaar en met de plint stel je de aanrechthoogte fijn in. De plint staat 5 cm terug, zodat je met je tenen onder het kastje kunt.
Trap, hal en deur	Trapleuning, hoogte	90 cm	80 tot 100 cm (norm)	Norm: het Bouwbesluit, sinds 2024 het Besluit bouwwerken leefomgeving, eist een leuning tussen 80 en 100 cm, gemeten vanaf de voorkant van de trede. Een leuning is verplicht als je over de trap meer dan 1 m stijgt.
Trap, hal en deur	Optrede, hoogte van een trede	maximaal 18,8 cm bij nieuwbouw	bestaande bouw tot 22 cm (norm)	Norm uit het Bouwbesluit en nu het Bbl, voor een woning. Oude trappen zijn vaak 20 tot 21 cm en dat mag blijven zolang je de trap niet vernieuwt.
Trap, hal en deur	Aantrede, diepte van een trede	minimaal 22 cm bij nieuwbouw	22 cm is de ondergrens (norm)	Norm uit het Bouwbesluit en nu het Bbl. Bij een draaiende trap geldt die maat op de looplijn, dus in de punt van een kwartdraai mag de trede smaller zijn.
Trap, hal en deur	Trap, vuistregel voor comfortabel lopen	2 x optrede + aantrede = 60 cm	58 tot 64 cm	Geen norm maar een oude vuistregel. 17 op en 26 aan loopt rustig (60), 20 op en 22 aan is een gewone Nederlandse trap (62). Daarbuiten struikel je op de maat.
Trap, hal en deur	Trap, vrije breedte	80 cm bij nieuwbouw	bestaande bouw 70 cm (norm)	Norm uit het Bouwbesluit en nu het Bbl. Onder 80 cm krijg je een matras of een bank niet naar boven.
Trap, hal en deur	Trap, vrije hoogte erboven	230 cm bij nieuwbouw	bestaande bouw 190 cm (norm)	Norm, gemeten loodrecht boven de voorkant van de trede. Bij een dichtgezette zoldertrap is dit de maat waar je tegen de balk loopt.
Trap, hal en deur	Vloerafscheiding langs een trapgat of vide	100 cm bij nieuwbouw	bestaande bouw 90 cm (norm)	Norm: verplicht zodra het verval meer dan 1 m is. Openingen mogen niet groter zijn dan 10 cm en tussen 20 en 70 cm boven de vloer mag er niets zijn waar een kind op kan klimmen.
Trap, hal en deur	Binnendeur, dagmaat van het kozijn	83 x 201,5 cm	78, 83, 88 of 93 cm breed; 201,5, 211,5 of 231,5 cm hoog	Industriestandaard, geen norm. Na montage houd je ongeveer 3 cm minder vrije doorgang over, dus voor een rolstoel of rollator kies je een blad van 93 cm.
Trap, hal en deur	Deurkruk, hoogte	100 cm	95 tot 105 cm	Gewoonte: het slot zit in een standaardkozijn op die hoogte. Verplaatsen kan alleen als je het slotgat in het blad meeverhuist.
Trap, hal en deur	Kapstok, hoogte van de haken	170 cm	160 tot 180 cm	Een lange jas hangt ongeveer 100 cm af, dus op 170 cm blijft hij vrij van de vloer. Een kinderkapstok komt op 110 tot 120 cm.
Trap, hal en deur	Hal, vrije loopruimte	100 cm	90 tot 120 cm	Onder 90 cm kun je niet met twee mensen langs elkaar en past er geen kinderwagen naast de kapstok.
Trap, hal en deur	Drempel, hoogte	maximaal 2 cm	0 tot 2 cm	Boven 2 cm struikel je eroverheen en kom je er met een rollator of rolstoel niet zonder helling over. Een schuine aanloop haalt de rand eraf.
Slapen	Bed, bovenkant matras	55 cm	45 tot 65 cm	Zit je op de rand met je voeten plat op de vloer en je knieën in een hoek van 90 graden, dan is de hoogte goed. Een boxspring komt vaak op 60 tot 65 cm, een laag frame op 45.
Slapen	Matras, standaardmaten	140 x 200 cm	80, 90, 120, 140, 160 of 180 cm breed; 200 of 210 cm lang	Ben je langer dan 1,90 m, neem dan 210 cm. Twee losse matrassen van 90 x 210 vullen samen een bed van 180 x 210.
Slapen	Nachtkast, hoogte bovenblad	60 cm	55 tot 70 cm	Gelijk met of iets boven de matras, dan zet je liggend je glas neer zonder te kijken. Bij een boxspring van 65 cm hoort dus een hoge nachtkast.
Slapen	Loopruimte naast het bed	70 cm	60 tot 90 cm	60 cm is genoeg om langs te lopen, 70 cm om het bed op te maken zonder tegen de kast te stoten.
Slapen	Kledingroede voor lange kleding	160 cm	150 tot 170 cm	Een jas of lange jurk hangt 120 tot 140 cm af, dus eronder blijft nog ruimte voor een lade of een schoenenbak.
Slapen	Kledingroede voor korte kleding	100 cm	95 tot 110 cm	Hemden en dubbelgevouwen broeken hangen 70 tot 90 cm af. Met twee roedes boven elkaar, op 100 en 195 cm, verdubbel je de hangruimte.
Slapen	Kast, diepte voor hangende kleding	60 cm	55 tot 65 cm	Een hanger is 45 cm breed en met 60 cm diepte sluit de deur zonder dat de mouwen klem zitten. Is de kast ondieper dan 55 cm, zet de roede dan in de lengte.
Slapen	Kast, legborddiepte voor truien en broeken	40 cm	35 tot 45 cm	Een opgevouwen trui is ongeveer 30 cm breed. Met 40 cm valt de stapel niet naar voren als je de deur opent.
Slapen	Kast, hoogste bruikbare schap	200 cm	190 tot 210 cm	Verder reik je niet zonder trapje. Wat boven 210 cm staat, is opslag voor koffers die je twee keer per jaar pakt.
Slapen	Hoogslaper, vrije hoogte boven de matras	100 cm	90 tot 110 cm	Genoeg om rechtop in bed te zitten. Meet van de bovenkant van de matras tot het plafond, niet tot de bodem van het bed.
Raam en gordijn	Gordijnrails, hoogte boven het kozijn	12 cm	10 tot 15 cm	Boven het kozijn laat het raam groter lijken en houdt de rail het gordijn uit het glas. Zit het plafond dichtbij, monteer de rail dan 5 tot 10 cm onder het plafond of direct tegen het plafond.
Raam en gordijn	Gordijnrails, uitloop naast het kozijn	20 cm per zijde	15 tot 25 cm	Daar staat het opzij geschoven gordijn geparkeerd, zodat het niet voor het glas blijft hangen en je het daglicht niet inlevert.
Raam en gordijn	Gordijn, lengte tot de vloer	1 cm boven de vloer	0 tot 2 cm	Net vrij van de vloer: het sleept niet en hangt toch recht. Wil je het gordijn op de vloer laten vallen, maak het dan 5 tot 10 cm langer dan de maat tot de vloer.
Raam en gordijn	Gordijn, lengte tot de vensterbank	2 cm boven de bank	1 tot 3 cm	Vrij van de bank, zodat het gordijn niet omkrult op de plank en de warmte van de radiator eronder langs kan.
Raam en gordijn	Gordijn, stofbreedte	2 keer de railbreedte	1,5 tot 2,5 keer	Bij 1,5 keer hangt de stof vlak, bij 2,5 keer krijg je volle plooien. Een wave-rail vraagt 2 tot 2,5 keer, anders staat de golf niet.
Raam en gordijn	Rolgordijn of plissé in de dag, speling	0,5 cm per zijde	0,3 tot 1 cm	Meet de dagmaat op drie hoogtes en neem de kleinste maat, want een kozijn staat zelden haaks.
Raam en gordijn	Vitrage, afstand tot het glas	5 cm	3 tot 10 cm	Tegen koud glas wordt de stof vochtig en krijg je vlekken. Verder naar binnen botst hij op de vensterbank of de raamkruk.
Raam en gordijn	Vensterbank binnen, diepte	20 cm	15 tot 30 cm	Volgt de dikte van de muur plus een overstek van 2 tot 3 cm. Vanaf 20 cm staat een plant er stabiel op.
Raam en gordijn	Vensterbank buiten, overstek	4 cm	3 tot 5 cm	Met een waterhol aan de onderkant. Zonder dat overstek loopt regenwater terug over de gevel en krijg je vuilstrepen onder het raam.
Raam en gordijn	Radiator onder het raam, onderkant	12 cm boven de vloer	10 tot 15 cm	Er moet lucht onderlangs kunnen, daar begint de convectie. Houd ook 3 tot 5 cm tussen radiator en wand en 10 cm vrij onder de vensterbank.
Werken	Bureau, hoogte blad zittend	74 cm	72 tot 76 cm	Je onderarmen liggen horizontaal op het blad en je schouders blijven laag. Kun je het blad niet verstellen, zet dan de stoel hoger en je voeten op een steun.
Werken	Zit-stabureau, stahoogte	105 cm	95 tot 120 cm	Ellebooghoogte staand. Vuistregel: je lichaamslengte min 75 cm, dus bij 1,80 m kom je op 105 cm.
Werken	Bureaustoel, zithoogte	45 cm	40 tot 52 cm	Voeten plat op de vloer, knieën iets lager dan je heupen. De gasveer van een bureaustoel dekt dat bereik zelf.
Werken	Vrije hoogte onder het bureaublad	68 cm	65 tot 72 cm	Je bovenbenen moeten eronder passen, ook met een lade of een kabelgoot. Houd daarnaast 60 cm breed en 60 cm diep beenruimte vrij.
Werken	Bureaublad, diepte	80 cm	70 tot 90 cm	Bij 80 cm staat het scherm op armlengte, 50 tot 80 cm van je ogen, en ligt je toetsenbord er nog voor.
Werken	Beeldscherm, bovenrand	op ooghoogte of iets lager	110 tot 125 cm boven de vloer	Je kijkt dan licht naar beneden en dat is de rustpositie van je ogen. Een laptop op het blad zit ongeveer 20 cm te laag, dus zet hem op een standaard met een los toetsenbord.
Werken	Toetsenbord, afstand tot de bladrand	10 cm	8 tot 15 cm	Daar rusten je handpalmen. Zonder die strook hangen je armen in de lucht en trekt het in je schouders.
Werken	Wandplank boven het bureau, onderkant	45 cm boven het blad	40 tot 60 cm	Een A4-ordner is 32 cm hoog, dus die past er nog onder, en je stoot je hoofd niet als je opstaat.
Werken	Boekenschap, diepte	25 cm	20 tot 30 cm	Een pocket is 12 cm diep, een gebonden boek 16 tot 20 cm. Bij 25 cm staan ze allemaal binnen de rand.
Werken	Boekenschap, overspanning zonder steun	80 cm	70 tot 90 cm	Boeken wegen al snel 25 kg per meter schap. Bij 18 mm plaatmateriaal blijf je onder 80 cm, anders zakt het schap zichtbaar door.
Keuken	Schap voor borden, diepte	32 cm	30 tot 35 cm	Een plat bord is 26 tot 28 cm in doorsnee. Met 32 cm houd je een vinger ruimte om de stapel te pakken zonder te schuiven.
Badkamer	Wastafel, bovenkant	85 cm	80 tot 95 cm	Vuistregel: heuphoogte, dan buig je niet voorover om je handen te wassen. Gebruiken kinderen de wastafel, dan is 80 cm prettiger.
Badkamer	Opzetkom, hoogte van het meubel	75 cm	70 tot 80 cm	Tel de kom van 10 tot 15 cm erbij op, dan komt de bovenrand op 85 tot 95 cm. Vergeet die optelsom en je wast je handen op keukenhoogte.
Badkamer	Handdoekhaak naast de wastafel	140 cm	120 tot 160 cm	Binnen handbereik met natte handen, dus naast de wastafel en niet aan de andere kant van de ruimte.
Badkamer	Handdoekradiator, onderkant	20 cm boven de vloer	15 tot 40 cm	Daar zitten de aansluitingen en je kunt eronder dweilen. Hang de bovenkant niet hoger dan 180 cm, anders kom je niet bij de handdoek. Een smalle handdoekradiator geeft weinig vermogen, dus reken hem niet als enige verwarming.
Badkamer	Douchekraan, hart	100 cm	95 tot 110 cm	Heuphoogte, zodat je de kraan kunt bedienen zonder onder de koude straal te gaan staan.
Badkamer	Badkraan, hart	65 cm	60 tot 75 cm	Ongeveer 20 cm boven de badrand, dan kun je bijmengen terwijl je in bad zit.
Badkamer	Regendouchekop	210 cm	200 tot 225 cm	Minstens 20 cm boven het hoofd van de langste gebruiker, want je staat er recht onder. Bij een schuin dak meet je op het punt waar je echt staat.
Badkamer	Handdouche aan een glijstang, bovenste stand	190 cm	180 tot 200 cm	De stang is 60 tot 90 cm lang, dus de onderste stand komt rond 110 cm. Daarmee spoel je het bad, een kind of de hond af.
Badkamer	Toilet, zithoogte	40 cm	38 tot 48 cm	Standaard is 40 cm. Een verhoogd toilet van 45 tot 48 cm zit op stoelhoogte en daar sta je makkelijker van op. Bij een hangend toilet bepaal je de hoogte zelf met het inbouwframe.
Badkamer	Toilet, vrije ruimte voor de pot	60 cm	55 tot 70 cm	Daar staan je knieën en voeten. Zijwaarts wil je 80 cm breedte, anders zit je met je schouder tegen de muur.
Badkamer	Toiletrolhouder	70 cm hoog, 25 cm voor de pot	60 tot 75 cm hoog; 20 tot 30 cm voor de voorkant van de pot	Zittend pak je de rol zo zonder te draaien. Hang je hem naast of achter je, dan verdraai je je rug elke keer.
Badkamer	Fonteintje in het toilet, bovenkant	85 cm	80 tot 90 cm	Dezelfde hoogte als een wastafel. Let op de draairichting van de deur, want een fonteintje van 40 cm breed vraagt een vrije hoek.
Badkamer	Stopcontact in de badkamer	buiten 60 cm van bad of douche	norm, geen gewoonte	NEN 1010 verdeelt de badkamer in zones: binnen 60 cm van de rand van een bad of douche mag geen wandcontactdoos. Alle wandcontactdozen moeten achter een aardlekschakelaar van 30 mA.

Veelgestelde vragen