Naar de inhoud
Bekijk de rekenhulpen

Een woning inrichten: eerst weten wat vastligt, dan pas kiezen

12 minuten lezen Huis inrichten Bijgewerkt 13 september 2026
Houten eettafel met vier groene stoelen en een hanglamp in een lichte woonkamer.

Een woning inrichten begint bij wat je niet kunt veranderen: in nieuwbouw de dekvloer met vloerverwarming en de ingeregelde ventilatie, in een appartement het reglement van de VvE en in een huurwoning alles wat je bij vertrek weer moet weghalen. Met vloerverwarming zit er tussen sleuteloverdracht en een gelegde vloer al gauw drie tot vijf weken, want de dekvloer wordt eerst volgens protocol opgestookt en pas bij een restvocht rond 1,8 procent (zandcement) of 0,3 procent (anhydriet) gaat er een verlijmde vloer op. Gebruik die weken voor wanden, lampen en rails, met een plug die bij de wand past: tot 20 kilo per nylon plug in kalkzandsteen, tot 10 kilo per metalen hollewandplug in gipsplaat. Houd daarbij ventielen, verdeler en een kier van 10 tot 20 mm onder de binnendeuren vrij, want daarlangs werken de verwarming en de ventilatie.

Handig bij het plannen

Tijd
twee dagen meten en ophangen, verspreid over drie tot vijf weken

Gereedschap

  • Rolmaat van minstens 5 m
  • Laserafstandsmeter voor de plafondhoogte en lange wanden
  • Leidingzoeker
  • Klopboormachine waarvan de klop uit kan
  • Boorhamer voor beton
  • Steenboren van 6 en 8 mm en een tegelboor
  • Hollewandtang
  • Stofzuiger om boorgaten leeg te zuigen
  • Schilderstape om ventielen en rookmelders af te plakken

Materiaal

  • Nylon pluggen van 6 en 8 mm
  • Metalen hollewandpluggen voor voorzetwanden
  • Gasbetonpluggen als er cellenbeton in de wanden zit
  • Vilten glijders voor meubelpoten op de nieuwe vloer
  • Ruitjespapier van 5 mm voor de plattegrond

Wat het soort woning al voor je heeft beslist

Wie een woning gaat inrichten, heeft minder keuzevrijheid dan de lege kamers doen vermoeden. Een deel ligt vast in de bouw, een deel in een reglement en een deel in je huurcontract, en dat bepaalt de volgorde van alles wat daarna komt. Hoe je vervolgens verdieping voor verdieping werkt, staat in het overzicht over een huis van begin tot eind inrichten.

In een nieuwbouwwoning zit de beperking in de techniek. De dekvloer heeft vaak vloerverwarming, de ventilatie is bij de oplevering ingeregeld en de dozen voor stroom en licht zitten waar ze in het beton zijn meegestort.

In een appartement komt de vereniging van eigenaars erbij. De woningscheidende wanden en vloeren, de gevel en het balkon zijn gemeenschappelijk of raken de buren, en het reglement zegt wat je eraan mag doen.

In een huurwoning telt vooral wat je bij vertrek weer kunt weghalen. Artikel 7:215 van het Burgerlijk Wetboek laat je binnen de woning zonder toestemming veranderen wat zonder noemenswaardige kosten ongedaan te maken is, en voor de rest heb je de verhuurder nodig.

Een bestaande koopwoning geeft de meeste vrijheid en de meeste verrassingen, omdat pas onder de oude vloer en achter het behang blijkt waarmee je werkt. De indeling per verdieping, van trap tot licht, staat bij de indeling en de maten van een heel huis.

Zoek je eigen situatie in de tabel en lees vooral de laatste kolom. Daar staat het punt waarop een plan in dat soort woning het vaakst vastloopt.

Soort woningWat er al vastligtWat je zelf verandertWaar het op vastloopt
Nieuwbouw koopwoningDekvloer, vaak met vloerverwarming, behangklare wanden, ingeregelde ventilatie en de dozen uit het meerwerkAlles binnen de woning na de oplevering, van vloer en wanden tot keuken en lampenDe droogtijd van de dekvloer, en leidingen in beton die je niet meer verlegt
Bestaande koopwoningDe indeling en de installaties van de vorige eigenaarAlles, met een vergunning en een constructeur zodra het om een dragende wand gaatWat onder de oude vloer of achter het behang zit, en in woningen van voor 1994 mogelijk asbest
Koopappartement met VvEWoningscheidende wanden en vloeren, gevel, balkon en de gemeenschappelijke leidingenJe privégedeelte, binnen het splitsingsreglement en het huishoudelijk reglementEen geluidseis voor harde vloeren, toestemming voor screens aan de gevel en de maat van de lift
HuurwoningWat de verhuurder heeft opgeleverd, soms zonder vloerWat je zonder noemenswaardige kosten weer weghaalt; de rest met toestemmingEen verlijmde vloer of een vaste kast die bij vertrek eruit moet
Huurappartement in nieuwbouwVloerverwarming in de dekvloer en de regels van verhuurder en VvEEen losliggende vloer, rails, lampen en losse kastenEen zwevende vloer is makkelijk weg maar remt de warmte, een verlijmde vloer werkt goed maar vraagt toestemming
Let op

Lees de technische omschrijving, het huishoudelijk reglement of het huurcontract voordat je iets bestelt, en niet erna. Een vloer die niet door de VvE komt of een vaste kast die bij vertrek terug moet, betaal je twee keer: bij het leggen en bij het weghalen.

Van sleuteloverdracht tot een vloer waarop je kunt wonen

In een bestaande woning bepaalt het sloopwerk de planning. Wie een nieuwbouw woning gaat inrichten, plant rond een wachttijd, en die zit bijna helemaal in de dekvloer.

Een zandcementdekvloer droogt als vuistregel de eerste 4 cm ongeveer een centimeter per week en daarna trager. In een dicht en onverwarmd huis gaat dat nog langzamer, ook als de vloer bij de oplevering al maanden ligt.

De doorgang blijft vrij en de vloer is afgedekt
De doorgang blijft vrij en de vloer is afgedekt. Materialen staan langs de wand, buiten de looproute.

Ligt er vloerverwarming in, dan wordt de dekvloer volgens een opstookprotocol langzaam warm gestookt en weer teruggekoeld. De aanvoertemperatuur gaat daarbij per dag een stap omhoog, blijft een paar dagen op de hoogste stand en zakt dan weer, en met opwarmen, vasthouden en afkoelen samen ben je doorgaans twee tot drie weken verder.

Pas als het restvocht bij een carbidmeting, de CM-meting, onder de grens van de legger zit, gaat er een verlijmde vloer op. Gangbaar is rond 1,8 procent bij zandcement en rond 0,3 procent bij anhydriet, allebei met vloerverwarming, en het voorschrift van de lijmfabrikant gaat voor.

Gebruik die weken voor alles wat boven de vloer gebeurt. Spatten op een kale dekvloer zijn geen probleem en een trapje krast nog niets, dus wanden, plafonds, lampen en rails gaan voor de vloer uit.

Welke posten er in die weken op de rekening komen, van egaline tot raambekleding, staat bij wat het inrichten van een nieuwbouwhuis kost. De tabel hieronder gaat alleen over de volgorde en over waar elke stap op wacht.

MomentWat er dan gebeurtWaar het op wacht
OpleverdagRondgang met een bouwkundige, opleverpunten op het proces-verbaal, meterstanden noteren en de maten van elke ruimte natrekkenNiets; wat hier niet genoteerd staat, is lastig nog te claimen als er een vloer of verf overheen zit
Eerste weekRestvocht laten meten, vloerlegger en schilder inplannen, het opstookprotocol startenDe meting: die bepaalt of de vloer over drie weken of over twee maanden kan
Week 1 tot 3Opstoken en terugkoelen; ondertussen wanden voorbehandelen en verven, lampen en rails ophangen, en de keuken plaatsen als er een zwevende vloer omheen komtDampopen verf, want het vocht in wand en vloer moet er nog uit
Week 3 tot 5Tweede meting, primer en egaline, daarna de vloer leggenRestvocht onder de grens en egaline die droog is volgens de verpakking
Direct na de vloerBinnendeuren afkorten, plinten zetten, en bij een verlijmde vloer nu pas de keukenDe opbouwhoogte, want onder elke binnendeur moet 10 tot 20 mm kier overblijven
Na de uithardtijd van de lijmKasten en zware meubels erin, bezorgers over de nieuwe vloerDe tijd die de lijmfabrikant opgeeft; op verse lijm drukt een poot de lijm weg
Eerste stookseizoenVentilatie een stand hoger, kasten een paar centimeter van de buitenwand, krimpscheurtjes bijhoudenHet bouwvocht dat eruit moet, en de onderhoudstermijn van je garantieregeling
Praktische tip

Laat de vloerlegger zelf de restvochtmeting doen of het meetrapport aftekenen. Dan liggen meten en leggen bij dezelfde partij, en kan bij loslatende naden niemand naar een ander wijzen.

Wat vloerverwarming en ventilatie van je inrichting vragen

Een nieuwe woning is dicht en goed geïsoleerd, en daardoor leunt hij op installaties die je bij het inrichten makkelijk in de weg zet. Nieuwbouw heeft sinds 2018 in de regel geen gasaansluiting meer en verwarmt met een warmtepomp of een warmtenet op lage temperatuur, meestal via de vloer.

Die lage temperatuur is het mechanisme achter bijna alles in de tabel. Een vloer die maar een paar graden warmer is dan de lucht, geeft zijn warmte alleen af als er niets op ligt dat isoleert, en een hoogpolig kleed, een dichte bedbak of een kast zonder poten werkt als een deken over dat stuk vloer.

Leveranciers houden voor vloer en ondervloer samen een warmteweerstand onder 0,15 m²K/W aan, en een vloerkleed telt in diezelfde optelsom mee. Onder een dichte kast hoopt de warmte zich op, en voor pvc en parket staat de maximale oppervlaktetemperatuur in het legvoorschrift.

De ventilatie werkt met hetzelfde soort evenwicht. Bij balansventilatie blaast een unit verse lucht in de woon- en slaapkamers en zuigt hij lucht af in keuken, badkamer, toilet en vaak bij de wasmachine, en de ventielen zijn bij de oplevering op dat evenwicht ingeregeld.

Draai je aan een ventiel of zet je er een kast tot het plafond vlak voor, dan krijgt een andere ruimte meer of minder lucht dan bedoeld. De lucht moet bovendien van kamer naar kamer kunnen, en dat gebeurt door de kier onder de binnendeuren.

De opstelplaats van de wasmachine en het binnendeel van de warmtepomp liggen vaak in de berging of op zolder, met een afzuigpunt en een condensafvoer die bereikbaar moeten blijven. Hoe je zo'n ruimte toch als werkplek voor de was gebruikt, staat bij het indelen van een bijkeuken.

Wat er in de woning zitWat het met je inrichting doetWat je vrijhoudt of laat
Vloerverwarming in de dekvloerLeidingen verspreid over de hele dekvloer, tot midden in de kamer, en warmte die van onderen komtNiet boren of pluggen in de vloer, een deurstopper op de plint of de wand, kasten op poten en kleden laagpolig zonder dikke antislipmat
Verdeler van de vloerverwarmingEen kastje met een kraan per groep, meestal in de hal, de trapkast of de bergingBereikbaar houden; een kast ervoor betekent die kast leeghalen bij elke inregeling of lekkage
Toevoerventielen van balansventilatieRonde ventielen in plafond of wand die verse lucht de kamer in blazenNiet verdraaien of afplakken, geen hoge kast vlak ervoor, en het hoofdeinde van het bed niet recht onder de uitblaas
Afzuigpunten in keuken, badkamer en toiletTrekken lucht uit de hele woning, via de kieren onder de binnendeurenEen kier van 10 tot 20 mm onder elke binnendeur, en geen tochtstrip of dikke vloer die hem dichtzet
Ventilatieroosters boven het glasBij mechanische afzuiging komt de verse lucht hierdoor binnenOpen laten, ook in de winter, en gordijnen niet strak tegen het kozijn hangen
ThermostaatMeet de luchttemperatuur op precies die ene plekGeen lamp, scherm of kast ernaast of eronder, en niet in de zonvlek achter een raam
RookmeldersVerplicht op elke verdieping met een verblijfsruimte, sinds juli 2022 ook in bestaande woningenTijdens het verven afplakken en de tape dezelfde dag weghalen; verf in de openingen houdt rook buiten de sensor
Warmtepomp en boilervatEen binnendeel en een vat die samen de ruimte van een kast innemenDe serviceruimte uit de handleiding ervoor vrij, en geen kast strak tegen de condensafvoer
Let op

Boor nooit in een dekvloer met vloerverwarming zonder te weten waar de leidingen lopen. Een warmtebeeldcamera laat ze zien terwijl de verwarming aan staat, en een lek betekent de vloer openbreken, de leiding herstellen en het systeem opnieuw vullen.

Boren en ophangen in de wanden van een nieuwere woning

In veel woningen van na 1970 zit niet de baksteen waar de meeste boortips van uitgaan. Binnenwanden zijn kalkzandsteen of cellenbeton, woningscheidende wanden en plafonds zijn vaak beton, en rond leidingen in badkamer en toilet staan voorzetwanden van gipsplaat op metalen profielen.

Elk van die materialen vraagt een andere plug, en de fout zit bijna altijd in de klopstand. Kalkzandsteen is bros, dus met de klop aan wordt het gat te ruim en draait de plug mee, terwijl beton juist klop of een boorhamer vraagt.

In nieuwbouw zitten in diezelfde wanden en plafonds de leidingen, weggewerkt naar de dozen en meestal in een rechte lijn. Naar een schakelaar komen ze doorgaans van boven, naar een stopcontact vaak van onderen, en tussen twee dozen op dezelfde hoogte kan een leiding horizontaal lopen.

Houd daarom een strook boven en onder elke doos vrij, en boor niet op de lijn tussen twee dozen. Wij houden 10 cm aan weerszijden van zo'n lijn aan, en een leidingzoeker vindt stroomvoerende kabels maar ziet een lege buis of een waterleiding niet altijd.

Een betonnen plafond vlak naast een lichtpunt is om dezelfde reden riskant, want daar komt de buis het beton binnen. Is je verdiepingsvloer een kanaalplaatvloer, dan liggen onderin de plaat voorgespannen strengen, dus vraag de aannemer of de VvE hoe diep je mag boren voordat er een rail of hanglamp in komt.

De kilo's in de tabel gelden per bevestigingspunt en liggen bewust onder de waarden op de verpakking, want die zijn in een testplaat gemeten en niet in jouw wand. Reken bij een plank niet op een nette verdeling over de pluggen: een plank die voorover trekt, belast de bovenste punten het zwaarst.

Wand of plafondWaar je hem tegenkomtPlug en boorstandHoudt per punt
KalkzandsteenBinnenwanden en veel woningscheidende wanden; grijswit, fijn gruisNylon plug van 6 of 8 mm, klop uit of licht, gat leegzuigen; voor zwaar werk een chemisch ankerTot 20 kg met nylon plug, tot 50 kg met chemisch anker; liever geen keilbout, die scheurt de steen
BetonPlafonds, woningscheidende wanden in appartementen, prefab elementenNylon plug met klop aan of met een boorhamer; keilbout of chemisch anker voor zwaar werkTot 25 kg met nylon plug, 50 kg met keilbout, 75 kg met chemisch anker
CellenbetonLichte binnenwanden; wit, grof gruis en de boor zakt er bijna vanzelf inGasbetonplug op precies de opgegeven boormaat, klop uitTot 10 kg per plug, tot 20 kg met injectiemortel en schroefhuls
Gipsplaat op metalen profielVoorzetwanden rond leidingen in badkamer, toilet en keukenMetalen hollewandplug met een hollewandtang, of een kiepplugTot 10 kg met hollewandplug, 12 kg met kiepplug; een hangkast of tv hoort aan het profiel of de steen erachter
TegelwandBadkamer en toilet, op steen of op een voorzetwandTegelboor zonder klop tot door de tegel, daarna de plug van de wand erachterTot 12 kg met nylon plug in steen erachter; nooit in een voeg boren
Wand waar je niet in wilt borenHuurwoning, of een wand met leidingen die je niet kunt lokaliserenPlakstrip of montagetape op latex, of een X-haak met geharde nagelPlakstrip tot 1 kg op stuc of gipsplaat en niets op kale kalkzandsteen; X-haak tot 4 kg in stuc, 2 kg in kalkzandsteen
Praktische tip

Boor het gat 10 mm dieper dan de plug lang is en zuig het leeg voordat de plug erin gaat. Boorstof in het gat halveert de klemming, en in kalkzandsteen werkt dat fijne poeder als glijmiddel.

Een appartement inrichten binnen de regels van de VvE

In een appartement deel je vloeren en wanden met de buren, en daardoor gaat een deel van je keuzes over geluid. Het gaat dan vooral om contactgeluid: de tik van een hak of stoelpoot die als trilling in de betonvloer komt en bij de onderburen als bonk uit het plafond klinkt.

Een zachte vloer dempt die tik aan de bovenkant, een harde vloer geeft hem door. Daarom leggen veel verenigingen van eigenaars in het huishoudelijk reglement een geluidseis vast voor wie tapijt vervangt door laminaat, pvc, parket of tegels.

Die eis geldt voor het hele pakket en niet voor de ondervloer los. Laat de leverancier daarom op papier bevestigen dat de combinatie van vloer, ondervloer en legwijze de waarde uit het reglement haalt.

De ondervloer is leeg en vlakgemaakt voordat de stroken erop komen
De ondervloer is leeg en vlakgemaakt voordat de stroken erop komen. Een paar losse stroken liggen klaar aan de kant.

De zwakke plek is de rand. Een plint die ook op de vloer vastzit of een tegel die tegen de wand aan ligt, maakt een brug waarlangs de trilling de muur in loopt, dus de plint zit alleen aan de wand vast, met een elastische kitnaad of een paar millimeter lucht naar de vloer.

Boren in een betonnen woningscheidende wand hoor je in het halve gebouw, en veel reglementen noemen tijden waarop het mag. Frees in zo'n wand ook geen extra inbouwdozen, want elke doos is een plek waar de wand dunner wordt en het geluid van de buren makkelijker doorkomt.

Wat aan de buitenkant zichtbaar is, valt meestal onder de VvE: screens, een markies, een andere kozijnkleur of een schotel op het balkon. Vraag toestemming voordat je bestelt, want een screen op maat stuur je niet terug.

Het laatste punt is transport. Meet de liftkooi aan de binnenkant in breedte, diepte en hoogte, meet de liftdeur en de gang naar je voordeur, en vergelijk dat met de kortste zijde van je grootste meubel. In een lange, smalle entree werken dezelfde afwegingen als bij een smalle hal waar de doorloop voorgaat.

Een huurwoning inrichten zonder dat vertrekken geld kost

Een huurwoning wordt vaak opgeleverd met kale vloeren en lichtpunten zonder lampen. Wat je daarmee mag, begint bij artikel 7:215 van het Burgerlijk Wetboek: een verandering binnen de woning die je zonder noemenswaardige kosten weer ongedaan maakt, mag zonder toestemming.

Gaatjes voor rails, lampen en planken vallen daaronder, net als een losliggende vloer. Een verlijmde vloer, een vaste kast, een andere keuken of een weggehaalde wand vraagt wel toestemming, en bij vertrek kan de verhuurder vragen de oude staat terug te brengen.

Een donkere muurkleur zit ertussenin, omdat terugschilderen wel werk is. Kijk in je contract, want veel verhuurders vragen bij vertrek een lichte, dekkende kleur terug.

Veel corporaties hebben daarnaast een regeling voor zelf aangebrachte voorzieningen, de ZAV-regeling. Daarin staat wat je mag laten zitten, wat een volgende huurder mag overnemen en wat eruit moet.

De lastigste combinatie is een huurappartement met vloerverwarming. Klik-pvc en laminaat op een ondervloer liggen los en zijn bij vertrek zo weg, maar ze remmen de warmte, terwijl verlijmd pvc goed werkt boven vloerverwarming en er alleen met warmte en een schraper weer af gaat.

Vinyl op rol zit daartussen. Hij is 1,5 tot 4 mm dun, ligt in een ruimte tot 4 m breed zonder naad en kan ook los met tape langs de randen, zodat hij bij vertrek in één baan wordt opgerold; vraag bij losleggen boven vloerverwarming wel de warmteweerstand van die combinatie op.

Ophangen zonder boren levert minder op dan de verpakking belooft. Op een gesausde wand hangt het gewicht van een plakstrip aan de verflaag, dus reken op 1 tot 2 kilo per punt, en bij het weghalen trekt het tape vaak de verf mee, terwijl het gaatje van een X-haak met een likje verf weg is.

Hoe je in zo'n woning per vertrek met losse meubels werkt, staat in het overzicht over elke kamer apart inrichten.

Wat je wilt doenZonder toestemming?Waar je op let
Gordijnrails, lampen en planken ophangenJa, gaatjes zijn met weinig moeite te dichtenDe plug die bij de wand past, en de gaatjes bij vertrek vullen
Losliggende vloer zoals klik-pvc, laminaat of vinyl op rolJaBoven vloerverwarming de warmteweerstand van vloer en ondervloer samen
Verlijmde vloer of tegelsNee, verwijderen kost wel ietsToestemming op papier, of overname via de ZAV-regeling
Wanden in een donkere kleurMeestal wel, maar lees het contractBij vertrek vaak een lichte kleur terug
Vaste kast, andere keuken of een wand weghalenNeeToestemming vooraf, met afspraken over wat er bij vertrek gebeurt
Screens of zonwering aan de gevelNee, de regel geldt voor binnen de woningToestemming van de verhuurder, en in een appartement ook van de VvE

Meubels uit je vorige woning meenemen of vervangen

Een verhuizing begint meestal met een bank, een bed, een eettafel en een stapel gordijnen, en de nieuwe woning wordt daar dan omheen ingericht. Dat werkt alleen als je die spullen eerst tegen de nieuwe maten legt, en de maten die het meest verschuiven zijn de plafondhoogte, de wandlengte tussen deuren en ramen, en de route naar binnen.

Sinds het Bouwbesluit 2012 heeft een nieuwbouwwoning in de verblijfsgebieden een vrije hoogte van minstens 2,6 m, en oudere woningen zijn vaak lager. Kom je uit een woning van 2,4 m, dan hangt een gordijn dat daar tot de vloer viel met de rail vlak onder het plafond 20 cm te kort, en een kast die tot het plafond reikte krijgt een strook erboven waar dozen en stof op landen.

Leg daarom elk groot meubel op de plattegrond van de nieuwe woning voordat de verhuiswagen komt. In de kamerplanner met gangbare meubelmaten vul je de breedte en diepte van een kamer in, zet je de meubels erin en zie je hoeveel vrije vloer er overblijft en wat er over elkaar heen staat.

Wat niet past, hoeft niet mee. Een bank die in de nieuwe woonkamer de route naar de tuindeuren afsnijdt, kost je elke dag een omweg, en de loopruimtes die per vertrek gelden staan bij de maten en de volgorde voor één kamer.

Kijk bij kasten ook naar wat er in de nieuwe woning op de wand zit. Een boekenkast van 200 cm hoog voor een ventiel, een thermostaat of een doos op 30 cm speelde in de oude woning geen rol, en in een hal zonder vaste kast verhuist de opbergruimte vaak naar de schuine ruimte onder de trap.

Wat je meeneemtWat je in de nieuwe woning meetWaar het op vastloopt
GordijnenPlafondhoogte, railhoogte van 10 tot 15 cm boven het kozijn en de breedte van de ramenTe kort bij een hoger plafond, en te vlak als de stofbreedte onder 1,5 keer de railbreedte zakt
BankDagmaat van voordeur, liftdeur en trap, en de wand tussen deur en raamDe kortste zijde komt de bocht niet om, of de bank snijdt de looproute van 90 cm af
BedVrije breedte van de trap, 80 cm bij nieuwbouw, en 60 cm loopruimte naast het matrasEen boxspring van 180 cm komt alleen in twee delen van 90 cm naar boven
KastenVrije hoogte, plinten, ventielen, dozen en de thermostaat op de wandEen kast voor een ventiel of een doos, of een dichte kast zonder poten op vloerverwarming
Eettafel60 cm breedte per persoon en 100 cm achter de stoelen waar je langs moetEen open keuken waarin tafel en aanrecht om dezelfde strook vloer vechten
VloerkleedDe maat van de zitgroep, met 20 cm marge naast de bankHoogpolig met een dikke antislipmat op vloerverwarming
HanglampenDe plek van het lichtpunt en de plafondhoogteHet lichtpunt zit niet boven de nieuwe tafel, of het snoer is te kort voor 80 cm boven het blad

Waarom je een nieuwbouwwoning het eerste jaar niet helemaal afmaakt

Een nieuwbouwwoning is bij de oplevering nog niet uitgewerkt. Beton, dekvloer, lijmlagen en stucwerk geven maandenlang vocht af en krimpen daarbij een fractie, en dat zie je terug als haarscheurtjes langs naden, in kitvoegen en waar wand en plafond elkaar raken.

Daaruit volgen drie adviezen. Gebruik in het eerste jaar een dampopen muurverf, zodat het vocht door de verflaag weg kan in plaats van er blaasjes onder te drukken, en zet grote kasten de eerste winter een paar centimeter van de buitenwand.

Het derde advies is wachten met afwerking die scheurtjes laat zien. Glad sausklaar stucwerk met een egale verflaag toont elke krimpnaad, terwijl glasvlies of vliesbehang ze overbrugt, en wat er in de onderhoudstermijn ontstaat noteer en meld je bij de aannemer.

Wachten scheelt ook geld. Het verlaagde btw-tarief van 9 procent op het arbeidsdeel van schilderen, stukadoren en behangen geldt pas voor woningen die langer dan twee jaar in gebruik zijn, dus een schilder die later komt, rekent over dezelfde uren minder btw.

Het eerste jaar laat bovendien zien hoe licht en warmte door de woning gaan. De daglichteis voor nieuwbouw is maar 10 procent van het vloeroppervlak van een verblijfsgebied, dus een diepe woonkamer leeft achterin op lamplicht, en achter grote ruiten op het zuiden of westen loopt de temperatuur in de zomer op omdat de warmte in een goed geïsoleerd huis nergens weglekt.

In een glazen aanbouw of serre speelt dat het sterkst, en welke meubels en zonwering daar werken staat bij een kleine serre inrichten. De stijl kies je pas als je weet waar je 's ochtends en 's avonds zit, en de mogelijkheden staan naast elkaar bij de verschillende stijlen van inrichten.

Praktische tip

Hang in het eerste halfjaar een eenvoudige thermometer met vochtmeter in de woonkamer en de slaapkamer. Blijft de luchtvochtigheid in de winter boven ongeveer 60 procent, dan staat de ventilatie te laag voor het bouwvocht dat er nog uit moet.

Zo maak je een nieuwe woning bewoonbaar in de goede volgorde

Elke stap legt iets vast waar de volgende stap op moet kunnen rekenen.

  1. Lees wat er vastligt voordat je iets bestelt

    Pak de technische omschrijving, het reglement van de VvE of je huurcontract erbij en schrijf per onderdeel op wat je mag veranderen. Dat bepaalt of je vloer verlijmd mag worden, of er screens aan de gevel mogen en wat er bij vertrek terug moet.

  2. Meet elke ruimte na en teken de installaties erin

    Meet elke wand op drie hoogtes en teken naast deuren en ramen ook de ventielen, de thermostaat, de verdeler, de rookmelders en elke doos in. Die punten staan niet op de verkooptekening, en juist daar mag straks geen kast voor.

  3. Laat het restvocht meten en plan de vloer op de uitslag

    Met vloerverwarming volgt eerst het opstookprotocol en daarna een tweede meting. Leg de datum met de vloerlegger pas vast als de uitslag onder de grens zit, rond 1,8 procent bij zandcement en 0,3 procent bij anhydriet.

  4. Doe wanden, plafonds en lampen terwijl de vloer nog kaal is

    Plak vlies, verf met dampopen muurverf en hang lampen en rails op met de plug die bij de wand past. Spatten en een trapje doen een kale dekvloer niets, en er hoeft niets te worden afgedekt.

  5. Leg de vloer en houd de kier onder de deuren vrij

    Reken de opbouwhoogte van de vloer uit en kort de binnendeuren af tot er weer 10 tot 20 mm kier overblijft. Die kier is de weg waarlangs de ventilatie lucht naar keuken, badkamer en toilet trekt.

  6. Plaats keuken en vaste kasten in de volgorde die bij je vloer hoort

    Een verlijmde vloer mag onder de keuken doorlopen, dus daar komt de keuken na de vloer. Een zwevende vloer moet vrij kunnen werken en stopt tegen het keukenblok, dus daar staat de keuken er al voordat de vloer komt.

  7. Laat meubels pas bezorgen na de uithardtijd

    Plan de levering van bank, bed en kasten na de uithardtijd die de lijmfabrikant opgeeft, en zet kasten op vloerverwarming op poten. Een zware poot op verse lijm drukt de lijm weg en laat een plek achter die je in strijklicht blijft zien.

  8. Woon een seizoen voordat je de woning afmaakt

    Houd de ventilatie het eerste jaar een stand hoger, zet kasten een paar centimeter van de buitenwand en noteer krimpscheurtjes voor de onderhoudstermijn. Kleden, gordijnen op maat en glad stucwerk kies je als je weet hoe licht en warmte door de woning gaan.

Kamerplanner

Vul de maten van je kamer in, zet deuren en ramen op de juiste plek en schuif meubels op schaal rond. Je ziet meteen of het past en hoeveel loopruimte er overblijft. Open de volledige kamerplanner

Nalopen voordat de vloer en de meubels komen

Uit de praktijk

Waar dit op vastloopt

De woonkamer wordt niet warm sinds het kleed en de kast er staan

Blijft de woonkamer een paar graden te koud terwijl de thermostaat hoog staat, kijk dan eerst naar wat er op de vloer ligt. Vloerverwarming op een warmtepomp werkt met een vloer die maar een paar graden warmer is dan de lucht, en elke laag erbovenop gaat van dat kleine verschil af.

In een woonkamer van 30 m² is een kleed van 200 bij 300 cm al 6 m², een vijfde van de vloer, en met een bank met dichte onderkant en een kast zonder poten erbij loopt dat snel op. Onder die vlakken blijft de warmte hangen en de rest van de vloer moet het tekort goedmaken, wat met een lage aanvoertemperatuur niet lukt.

De correctie is een laagpolig kleed zonder dikke mat, meubels op poten met lucht eronder, en een thermostaat zonder lamp of scherm ernaast dat hem opwarmt. Houdt de kamer het daarna nog niet, laat dan de groepen op de verdeler nalopen, want een verkeerd ingeregelde groep geeft hetzelfde beeld.

Wat hier misgaat

De badkamer blijft na het douchen lang beslagen

Blijft de spiegel na het douchen een half uur beslagen terwijl de afzuiging draait, dan krijgt de afzuiging geen lucht aangevoerd. Een ventilator kan alleen lucht wegtrekken die ergens vandaan komt, en in een dichte nieuwbouwwoning komt die door de kier onder de binnendeuren.

Die kier is 10 tot 20 mm, en een nieuwe vloer eet hem op. Laminaat met ondervloer bouwt 9 tot 15 mm op en een tegel met lijmlaag 15 tot 20 mm, dus zonder afkorten zit de deur daarna vrijwel op de vloer.

Zaag de deuren af tot de kier terug is en leg geen tochtstrip onder een deur naar een ruimte met afzuiging. Kan afkorten niet, dan geeft een overstroomrooster in de deur de lucht dezelfde weg.

Wat hier misgaat

Zwarte stipjes achter de kast tegen de buitenmuur

Grijze of zwarte stipjes op de wand achter een kast of het hoofdeinde van een bed in de eerste winter komen van vocht dat daar niet weg kan. Een nieuwbouwwoning geeft in dat eerste jaar nog bouwvocht af, en achter een meubel dat strak tegen de wand staat, beweegt de lucht niet.

De buitenwand is op die plek ook net iets kouder dan de rest van de kamer, omdat de kast de warmte uit de kamer tegenhoudt. Waar een koude wand en vochtige, stilstaande lucht samenkomen, slaat vocht neer en krijgt schimmel een kans.

Zet grote kasten en het bed de eerste winter 5 cm van de buitenwand, houd de ventilatie een stand hoger en gebruik dampopen verf. Is de plek er al, maak hem schoon, laat de wand drogen en kijk pas daarna of de kast terug kan.

Waar dit op vastloopt

De plug draait rond in de wand

Draait de schroef door en blijft de plug meedraaien, dan is het gat te ruim geboord of zit het vol boorstof. In kalkzandsteen, de gewoonste binnenwand in nieuwere woningen, gebeurt dat bijna altijd met de klopstand aan: het materiaal is bros en brokkelt rond de punt van de boor weg.

Fijn poeder dat in het gat blijft, werkt daarna als glijmiddel en halveert de klemming van een nylon plug. Daarom houdt dezelfde plug in beton wel en in kalkzandsteen niet, ook met dezelfde boor.

Boor het nieuwe gat een paar centimeter opzij en minstens 5 cm van een voeg of hoek, met de klop uit of op de lichtste stand, en zuig het leeg voordat de plug erin gaat. Voor iets zwaarder dan 20 kilo per punt hoort in kalkzandsteen een chemisch anker, geen keilbout.

Veelgemaakte fouten

De vloer inplannen op een datum in plaats van op een meting

Een vloerlegger die al is geboekt voordat het restvocht bekend is, legt onder tijdsdruk. Zit er te veel vocht in de dekvloer, dan drukt het de lijm los, gaan naden open of laat een gietvloer los van zijn ondergrond.

Plan de vloer daarom op de uitslag van de meting na het opstookprotocol. Een week wachten kost een week, een vloer die loskomt kost de vloer.

Aan de ventielen draaien tegen tocht of geluid

De ventielen van balansventilatie zijn bij de oplevering ingeregeld op een evenwicht tussen wat er in de ene kamer wordt ingeblazen en in de andere wordt afgezogen. Draai je er één dicht, dan gaat die lucht naar een andere ruimte en klopt het evenwicht nergens meer.

Tocht bij het bed los je op door het bed te verplaatsen, en een ventiel dat hoorbaar is laat je door de installateur nalopen. Afplakken tijdens het verven kan, als de tape er dezelfde dag weer af gaat.

Een deurstopper of kast in de dekvloer vastschroeven

Bij vloerverwarming lopen de leidingen in lussen door de hele dekvloer, ook vlak bij de wanden en de deuren. Een plug van 40 mm diep voor een deurstopper kan daar al een leiding raken, en een lek betekent de vloer openbreken en het systeem opnieuw vullen.

Zet een deurstopper op de plint of de wand, en veranker hoge kasten aan de wand in plaats van aan de vloer.

Een verlijmde vloer in een huurwoning leggen zonder toestemming

Een verlijmde vloer haal je niet zonder noemenswaardige kosten weg, dus valt hij buiten wat je volgens artikel 7:215 BW zelf mag. Vraagt de verhuurder bij vertrek de oude staat terug, dan betaal je het verwijderen en het herstellen van de dekvloer eronder.

Vraag de toestemming vooraf en op papier, of kijk of een volgende huurder de vloer via de ZAV-regeling mag overnemen.

Een harde vloer in een appartement kiezen voordat je het reglement kent

Het reglement van de VvE stelt vaak een geluidseis aan harde vloeren, en die geldt voor vloer, ondervloer en legwijze samen. Haalt je vloer die eis niet, dan kan de VvE je daarop aanspreken, en een vloer die er al ligt, pas je niet meer aan zonder hem eruit te halen.

Lees de eis voordat je een offerte aanvraagt en laat de leverancier bevestigen dat de combinatie hem haalt.

Gordijnen en kasten uit de vorige woning als maat aanhouden

Een nieuwbouwwoning is in de verblijfsgebieden minstens 2,6 m hoog, en een oudere woning is vaak lager. Gordijnen die daar tot de vloer vielen, hangen hier te kort, en een kast tot het plafond laat een strook open waar stof en dozen op landen.

Meet de nieuwe plafondhoogte en de ramen voordat je iets laat inkorten of weggeeft, en reken met een rail op 10 tot 15 cm boven het kozijn.

Een lamp, scherm of kast naast de thermostaat zetten

De thermostaat meet de lucht op precies die ene plek. Een staande lamp of een televisie ernaast warmt die plek op, en een kast ervoor schermt hem af van de kamer, en in beide gevallen schakelt de verwarming af terwijl de rest van de kamer koud blijft.

Houd de wand onder en naast de thermostaat vrij van warmtebronnen, en zet er geen kast voor.

Veelgestelde vragen

Waar begin je met het inrichten van een woning?

Bij wat je niet kunt veranderen. Lees de technische omschrijving, het VvE-reglement of het huurcontract, meet elke ruimte na en teken de installaties in: ventielen, thermostaat, verdeler, rookmelders en de dozen voor stroom.

Daarna volgt de planning rond de vloer, want die bepaalt wanneer meubels erin kunnen. Wanden, lampen en rails doe je terwijl de vloer nog kaal is, en de meubels komen als laatste.

Wat is er anders als je een nieuwbouw woning gaat inrichten?

De dekvloer heeft tijd nodig en de installaties zitten al op hun plek. Met vloerverwarming wordt de vloer eerst volgens protocol opgestookt, en pas bij een restvocht rond 1,8 procent voor zandcement of 0,3 procent voor anhydriet gaat er een verlijmde vloer op.

Verder zitten de leidingen in beton en kalkzandsteen, zijn de ventielen ingeregeld en is de woning zo dicht dat de kier onder de binnendeuren nodig is voor de ventilatie. Dat bepaalt waar je boort, welke vloer je kiest en hoe dik die mag worden.

Hoe lang duurt het voordat je in een nieuwbouwwoning kunt wonen?

Wonen kan vanaf de oplevering, maar met vloerverwarming duurt het al gauw drie tot vijf weken tot er een vloer ligt en de meubels op hun plek staan. Het opstookprotocol kost twee tot drie weken, daarna volgen een meting, egaline, het leggen en de uithardtijd van de lijm.

Valt de meting tegen, dan wordt er opnieuw gestookt en schuift alles op. Zonder vloerverwarming en met een zwevende vloer ben je sneller klaar, maar ook dan moet de dekvloer droog genoeg zijn.

Kun je eerst verhuizen en de vloer later laten leggen?

Dat kan, maar je verplaatst je meubels dan twee keer: eerst naar binnen en voor het leggen weer per ruimte naar een andere kamer. Binnendeuren moeten na het leggen worden afgekort, plinten gaan er later pas op en een verlijmde vloer mag een tijd niet zwaar belast worden.

Wie toch eerst verhuist, zet de meubels in de ruimtes die als laatste een vloer krijgen en laat per verdieping leggen. Een kale dekvloer is prima te bewonen, alleen niet stofvrij.

Welke vloer leg je in een huurwoning met vloerverwarming?

Een vloer die weinig warmte remt en bij vertrek weg kan, en die twee eisen werken tegen elkaar in. Klik-pvc en laminaat liggen los maar remmen de warmte door de luchtlaag en de ondervloer, en verlijmd pvc werkt goed maar is niet zonder kosten te verwijderen.

Vinyl op rol is dun en kan los met tape langs de randen, en verlijmd pvc met toestemming van de verhuurder is de andere route. Vraag in beide gevallen de warmteweerstand van de hele opbouw, met 0,15 m²K/W als vuistregel die leveranciers aanhouden.

Mag je in een appartement een harde vloer leggen?

Meestal wel, maar vaak onder een geluidseis uit het huishoudelijk reglement van de VvE. Die eis gaat over contactgeluid, de tik van hakken en stoelpoten die via de betonvloer bij de onderburen terechtkomt, en hij geldt voor vloer, ondervloer en legwijze samen.

Lees de eis voordat je kiest en laat de leverancier bevestigen dat de combinatie hem haalt. Zet de plinten alleen aan de wand vast, want een plint of tegel die vloer en wand verbindt, geeft de trilling alsnog door.

Waarmee hang je een lamp of gordijnrail aan een betonnen plafond?

Met een nylon plug van 6 of 8 mm in een gat dat je met een boorhamer of met de klopstand boort, en dat houdt tot ongeveer 25 kilo per punt. Boor niet vlak naast een lichtpunt, want daar komt de elektrabuis het beton binnen.

Stuit je op staal, dan zit je op de wapening: stop en verplaats het gat 3 tot 5 cm. Bij een kanaalplaatvloer vraag je eerst na hoe diep je mag boren, omdat onderin de plaat voorgespannen strengen liggen.

Mogen de ventilatieroosters en ventielen dicht als het tocht?

Liever niet. Bij balansventilatie zijn de ventielen ingeregeld en stuurt een ventiel dat je dichtdraait de lucht naar een andere kamer, en bij mechanische afzuiging zijn de roosters boven het glas de enige toevoer, zodat de afzuiging zonder die roosters geen lucht meer krijgt.

Tocht los je beter op met de plek van het bed of de bank dan met het ventiel. Blijft het hinderlijk, laat de installateur de inregeling dan nalopen.

Kun je een kast direct tegen de buitenmuur zetten?

Tegen een droge, goed geïsoleerde buitenwand kan het, maar in het eerste jaar van een nieuwbouwwoning liever met 5 cm lucht erachter. Het bouwvocht moet nog weg, en achter een kast die strak tegen een net iets koudere buitenwand staat, beweegt de lucht niet en slaat vocht neer.

Kijk na de eerste winter of de wand achter de kast droog en schoon is. Is dat zo, dan kan de kast dichter tegen de wand, en op vloerverwarming zet je hem hoe dan ook op poten.

Wanneer kun je in een nieuwbouwwoning de muren schilderen?

Zodra de wand droog en egaal van kleur is, en dan met een dampopen muurverf, zodat het vocht dat nog in de wand zit door de verflaag weg kan. Een behangklare wand heeft voor strak schilderwerk eerst glasvlies, renovlies of sausklaar stucwerk nodig, anders zie je elke naad bij strijklicht.

Schilder voordat de vloer ligt, want spatten op een kale dekvloer maken niets uit. Wil je glad stucwerk, wacht met die laatste afwerking dan tot na het eerste stookseizoen, als de krimpscheurtjes zich hebben laten zien.

Welke meubels neem je mee naar een nieuwe woning?

Neem mee wat op de plattegrond van de nieuwe woning past met de loopruimte erbij, en niet wat in de oude woning goed stond. Leg bank, bed, eettafel en kasten in hun echte maat op de nieuwe plattegrond en houd 90 cm vrij voor elke hoofdroute.

Meet ook de route naar binnen: voordeur, lift, trap en de bocht op de overloop. Gordijnen en hanglampen neem je pas over als je de nieuwe plafondhoogte kent, want in nieuwbouw is die minstens 2,6 m.

Wanneer je beter een vakman belt

Het inrichten zelf doe je zonder vakman, maar een paar dingen in dit rijtje niet. Het opstookprotocol en de inregeling van de groepen van de vloerverwarming horen bij de installateur of de vloerlegger, en een ventilatiesysteem dat na aanpassingen niet meer in balans is, laat je door een installateur opnieuw inregelen.

Een extra groep of een aansluiting voor een kookplaat of laadpunt achter de hoofdzekering is werk voor een elektricien. Boren of frezen in een kanaalplaatvloer of een dragende betonwand, anders dan voor een gewone plug, vraagt eerst het oordeel van de constructeur of de aannemer.

Gaat het om een bestaande woning met een vloerzeil, vloertegels of plaatmateriaal van voor 1994, laat dat dan op asbest onderzoeken voordat je het verwijdert.

Verder lezen over dit onderwerp