Spiegels: plek, maat en ophangen

Wat een spiegel in jouw ruimte moet doen

Een spiegel koop je voor een van vier dingen: jezelf zien, daglicht verder de kamer in brengen, een ruimte breder laten lijken, of een wandvlak boven een meubel vullen. Die functie bepaalt de maat, de hoogte en de wand, en pas daarna kies je een lijst.

Wie die volgorde omdraait, hangt een mooie spiegel op een plek waar hij het plafond laat zien of de middagzon in je gezicht kaatst. Een spiegel hoort bij de grote vlakken aan de wand, en hoe die zich verhouden tot lampen, lijsten en losse objecten staat bij decoratie en licht als laatste laag van een interieur.

Eén functie valt buiten dit rijtje: een spiegel met verlichting, verwarming of een scherm erin. Dat is in de badkamer eerder een installatievraag dan een decoratievraag, en de volgorde daarvoor staat bij een spiegel met licht en verwarming installeren.

Herken je je vraag in een rij van de tabel, dan weet je meteen welke maat en welke plek erbij horen. De rechterkolom is waar het in de praktijk het vaakst op stukloopt.

Wat de spiegel moet doen	Waar	Soort en maat die werkt	Waar het op vastloopt
Jezelf van top tot teen zien	Slaapkamer, hal, binnenkant van een kastdeur	Passpiegel van de halve lichaamslengte, 40 tot 60 cm breed	Een spiegel die te hoog begint, laat je voeten weg
Je gezicht en je jas zien bij het vertrekken	Hal en entree	50 tot 60 cm hoog, met het midden op 155 cm	Een bovenrand die onder de kruin van de langste huisgenoot blijft
Scheren, opmaken en lenzen indoen	Badkamer en toilet	Onderrand 20 cm boven het blad, lampen ernaast op 160 cm	Eén lamp boven de spiegel legt schaduw onder je ogen en je kin
Daglicht dieper de kamer in brengen	Woonkamer, doorzonkamer, donkere eethoek	Eén groot vlak op een zijwand, haaks op het raam	Recht tegenover het raam kaatst hij vooral lucht en zon terug
Een smalle ruimte breder laten lijken	Smalle hal, gang, smalle woonkamer	Een brede liggende spiegel op de lange wand	Op de korte wand wordt de ruimte juist nog langer
Een wandvlak boven een meubel invullen	Boven dressoir, bank of schouw	Twee derde van de meubelbreedte, 20 tot 30 cm boven het blad	Een spiegel die de wandbreedte volgt, hangt los van het meubel eronder
Licht, verwarming of een scherm in het glas	Badkamer	Slimspiegel of spiegel met verlichting	Het stroompunt achter het glas en het gewicht van de achterbak

Wat een spiegel met licht en diepte doet

Een spiegel maakt geen licht. Hij stuurt het licht dat erop valt in één richting terug, onder dezelfde hoek als waaronder het binnenkwam, terwijl een witte muur hetzelfde licht naar alle kanten verstrooit.

Een gewone zilverspiegel kaatst rond negentig procent van het licht terug, maar alleen naar de plek die tegenover de invalshoek ligt. Dat verklaart waarom een spiegel een kamer soms merkbaar lichter maakt en soms niets doet.

Het effect zit vooral in wat je erin ziet. Toont de spiegel vanaf je zitplek het raam en de tuin, dan leest je hoofd een tweede raam in de wand; toont hij een kast of de gang, dan is hij voor het licht gewoon een glanzend vlak.

Met diepte werkt het net zo. Het spiegelbeeld ligt even ver achter het glas als het voorwerp ervoor staat, dus een spiegel voegt ruimte toe haaks op zijn eigen vlak. Op de lange wand van een smalle kamer lijkt die kamer breder, op de korte wand lijkt hij langer, en in een pijpenla is dat precies de verkeerde kant op.

Wat je in een spiegel ziet, hangt af van waar jij staat. Kijk je er recht op, dan zie je jezelf; kijk je schuin, dan zie je wat onder dezelfde hoek aan de andere kant staat. Hangt de onderrand boven je ooghoogte, dan zie je jezelf niet meer maar de bovenste strook van de wand achter je en het plafond.

Beoordeel een plek daarom niet vanaf de wand, maar vanaf de drie of vier plekken waar mensen staan of zitten: de deur, de bank en de eettafel.

Spiegels in de woonkamer: welke wand werkt

In een woonkamer hangt een spiegel het best op een zijwand, haaks op het raam. Het daglicht strijkt langs die wand, de spiegel vangt het onder een schuine hoek en stuurt het dieper de kamer in, en wie verder van het raam zit ziet de tuin er nog een keer in.

Recht tegenover het raam werkt het anders dan je verwacht. Daar laat de spiegel vooral de lucht of de gevel van de overburen zien, en dat geeft een fel, vlak gat in de wand. Op het zuiden en westen komt de lage zon er in de namiddag recht in en kaatst de bundel terug naar de plek waar je met je gezicht naar de spiegel zit.

In oudere woningen zit tussen twee ramen in de voorgevel vaak een smalle dichte strook, en daar hing van oudsher de penantspiegel. Die plek werkt nog steeds: de spiegel staat met zijn rug naar het licht, laat de verlichte kamer zien in plaats van de lucht, en haalt de donkere strook tussen de ramen weg.

Het plan hieronder laat een gangbare opstelling zien. De spiegel boven de bank hangt haaks op de pui, zodat hij vanaf de eettafel de tuin laat zien en vanaf de bank buiten beeld blijft; zo komt hij ook niet in de kijklijn naar het scherm. Hoe hoog en hoe breed hij boven zo'n meubel hoort, zoek je op in de matentabel met hoogtes aan de muur.

Een spiegel naast of tegenover de televisie hoort er niet. Het scherm en de lampen spiegelen dan in je ooghoek, en elke beweging in de kamer beweegt mee aan de rand van je blikveld.

Plek in de woonkamer	Wat je erin ziet	Wanneer het werkt	Waar het op vastloopt
Zijwand, haaks op het raam	Het raam en de tuin, vanaf de plekken dieper in de kamer	Bijna altijd: het licht strijkt langs de wand en het beeld van het raam komt erbij	Op zuid en west kan de lage winterzon er schuin in vallen
Recht tegenover het raam	De lucht, de gevel aan de overkant en de zon	Op het noorden, met een groene tuin of een rustige gevel ervoor	Een fel vlak in de wand, en verblinding bij lage zon op zuid en west
Tussen twee ramen in dezelfde gevel	De verlichte kamer, met het daglicht in de rug van de spiegel	In oudere woningen met een dichte strook tussen de ramen	Houd de spiegel smaller dan de strook, anders raakt de lijst het kozijn
Boven de bank	De kamer, voor wie tegenover zit of aan tafel	Als de bank tegen een zijwand staat	Vanaf de bank zelf zie je hem niet, dus kies de plek op de andere zitplekken
Boven het dressoir in de eethoek	De hanglamp, de tafel en wie aan tafel zit	Om het licht boven de tafel te verdubbelen	Met de onderrand onder ongeveer 120 cm zie je jezelf eten
Boven de schouw	Het plafond en de bovenste strook van de kamer	Als de schouw het middelpunt van de kamer is	Ver boven ooghoogte toont hij vooral lampen en plafond
Naast of tegenover de televisie	Het scherm, de lampen en beweging in je ooghoek	Nergens in de kijklijn	Het schijnsel van het scherm kaatst 's avonds terug de kamer in
Korte wand van een lange kamer	De hele kamer nog een keer in de lengte	Alleen als de kamer niet al smal en lang is	Een doorzonkamer van 360 cm breed wordt er een gang van

Hoe groot en hoe hoog een spiegel boven een meubel hangt

Boven een meubel kies je de spiegel op de breedte van dat meubel en niet op de breedte van de wand. Wij houden twee derde van het meubel aan, met 60 tot 75 procent als bereik: smaller dan de helft verdwijnt de spiegel boven het blad, breder dan het meubel lijkt hij erop te balanceren.

Dat is een smaakregel en geen voorschrift, maar hij verklaart waarom een spiegel van 60 cm boven een dressoir van 180 cm er verloren uitziet. Een ronde spiegel oogt lichter dan een rechthoek van dezelfde breedte, dus daar volstaat ongeveer de helft van de meubelbreedte.

De hoogte volgt uit het blad. Houd de onderrand 20 tot 30 cm boven een dressoir of de rugleuning van een bank, dan lezen spiegel en meubel als één geheel en past er een lamp of schaal voor zonder het glas te raken.

Reken met die twee maten en je komt vanzelf uit op een hoogte die klopt met de rest van de kamer. Een dressoir van 80 cm hoog met 25 cm lucht en een spiegel van 80 cm hoog geeft een hartlijn van 145 cm, dezelfde ooghoogte die voor schilderijen geldt.

Op een vrije wand zonder meubel ervoor ligt het anders. Daar hangt een spiegel om jezelf te zien op ooghoogte, en in de hal houden wij een hartlijn van 155 cm aan met 150 tot 165 cm als bereik, zodat ook de langste huisgenoot zijn kruin ziet. De hoogtes voor de wastafel en de passpiegel staan uitgewerkt bij de ophanghoogtes per plek voor een spiegel aan de muur.

Waar de spiegel hangt	Maat die wij aanhouden	Marge die werkt	Waarom die maat
Boven een dressoir, breedte	Twee derde van het meubel	60 tot 75 procent	Smaller verdwijnt hij boven het blad, breder lijkt hij op het meubel te balanceren
Boven een dressoir, onderrand	25 cm boven het blad	20 tot 30 cm	Er past een lamp of een schaal voor zonder het glas te raken
Boven een bank, breedte	De helft tot twee derde van de bank	50 tot 70 procent	Bij een bank van 220 cm is dat 110 tot 150 cm
Boven een bank, onderrand	25 cm boven de rugleuning	20 tot 30 cm	Bij een rugleuning van 80 cm begint de spiegel rond 105 cm; lager lijkt hij op de bank te leunen
Ronde spiegel boven een meubel, doorsnede	De helft van de meubelbreedte	40 tot 60 procent	Een cirkel heeft minder vlak dan een rechthoek van dezelfde breedte en oogt daardoor kleiner
Boven een schouw, onderrand	20 cm boven de mantel	15 tot 25 cm	Er blijft plek voor een kandelaar of lijstje, en de spiegel blijft bij de schouw horen
Vrije wand zonder meubel, breedte	Een derde van de vrije wandbreedte	Een derde tot de helft	Kleiner leest als een los object, groter als een glazen wand
Hal, hartlijn	155 cm	150 tot 165 cm	Een spiegel van 60 cm hoog loopt dan tot 185 cm, genoeg om bij 190 cm lengte je kruin te zien
Boven de wastafel, onderrand	20 cm boven het blad	15 tot 25 cm	Ruimte voor de kraan en een zeeppompje, en je kijkt nog recht in je gezicht
Passpiegel, hoogte	De helft van je lichaamslengte	Plus de helft van het lengteverschil met de kleinste huisgenoot	Een vlakke spiegel toont je op de helft van je werkelijke hoogte, op elke afstand
Groep spiegels, tussenruimte	6 cm	5 tot 8 cm	Boven 10 cm valt de groep uiteen in losse spiegeltjes
Lampen naast de spiegel, hart	160 cm	155 tot 170 cm	Licht van opzij geeft geen schaduw onder je ogen en je kin

Soorten spiegels en wat ze in een kamer doen

Spiegels verschillen per soort in drie dingen: hoe scherp en helder ze terugkaatsen, wat ze wegen, en waaraan ze hangen. Het uiterlijk van de lijst volgt daar pas op.

Een spiegel met lijst hangt aan ringen of een draad op de achterkant, en de lijst draagt het glas. Een spiegel zonder lijst heeft een geslepen rand nodig: een gepolijste rand is recht en glad afgewerkt, een facetrand is schuin geslepen over 10 tot 30 mm en vangt langs de rand een dunne lichtlijn. Een gesneden rand zonder slijpwerk is scherp en hoort alleen achter een lijst.

Een bolle spiegel, van oudsher heksenspiegel genoemd, laat de hele kamer verkleind zien en werkt daarom als object en niet als venster. Een antiekspiegel heeft een bewust gevlekte zilverlaag en kaatst minder en onregelmatiger terug.

Een grijze of bronzen spiegel dempt het beeld. Dat is prettig tegenover een eettafel, maar in een donkere hal doet hij voor het licht weinig.

Spiegeltegels en een groep kleine spiegels breken het beeld op, omdat elk vlak een eigen hoek heeft en de wand zelden helemaal vlak is. Het resultaat leest als glinstering en niet als diepte, en wie diepte wil, heeft één doorlopend vlak nodig.

Soort spiegel	Waaraan je hem herkent	Wat hij in de kamer doet	Waar het op vastloopt
Wandspiegel met lijst	Ringen, een draad of een rail op de achterkant	De lijst bepaalt de stijl, het glas het beeld	Een massief houten of gipsen lijst weegt vaak meer dan het glas zelf
Spiegel zonder lijst, gepolijste rand	Rechte, glad afgewerkte rand zonder schuine kant	Leest als een glazen vlak in de wand en geeft het meeste licht en diepte	Hangt op klemmen of lijm, en elke oneffenheid in de wand zie je terug
Spiegel met facetrand	Schuin geslepen rand van 10 tot 30 mm	Een dunne lichtlijn langs de rand scheidt glas en wand	Het facet maakt de rand dunner en daarmee kwetsbaarder bij tillen en klemmen
Ronde spiegel	Doorsnede van 40 tot 100 cm, met of zonder rand	Breekt de rechte lijnen van kozijnen en kasten	Boven een laag meubel wordt hij snel te hoog, want de doorsnede is ook de hoogte
Passpiegel	30 tot 80 cm breed en 120 tot 200 cm hoog, hangend, leunend of op een voet	Jezelf helemaal zien in slaapkamer, hal of op een kastdeur	Leunend moet de bovenkant tegen omvallen worden vastgezet
Spiegeltegels of een groep kleine spiegels	Losse vlakken van 20 tot 40 cm	Glinstering in plaats van diepte	Het beeld breekt op elke naad, en plakpads kruipen onder het gewicht van glas
Bolle spiegel of heksenspiegel	Ronde, bol staande spiegel, vaak in een brede lijst	Toont de hele kamer verkleind, als object aan de wand	Maakt de kamer niet groter en toont je gezicht vervormd
Antiekspiegel	Gevlekte, verweerde of gerookte zilverlaag	Licht en beweging zonder scherp beeld	Kaatst minder licht terug dan helder spiegelglas
Grijze of bronzen spiegel	Getint glas, het beeld is donkerder en koeler of warmer	Dempt de reflectie tegenover een zitplek	In een donkere hal of een noordkamer levert hij weinig licht op
Acrylaatspiegel	Licht, en buigt mee als je hem aan een hoek optilt	Onbreekbaar, voor kinderkamer, deur of sportruimte	Het beeld golft tenzij de plaat volvlaks op een vlakke ondergrond zit, en hij krast sneller
Spiegel met verlichting of slimspiegel	Ledlicht achter of in het glas, soms verwarming of een scherm	Licht op je gezicht en een spiegel die minder beslaat	Stroompunt achter het glas, gewicht van de achterbak en de badkamerzones
Spiegelkast	Kast met spiegeldeuren boven de wastafel, meestal 12 tot 16 cm diep	Opbergruimte en spiegel in één	Met gevulde planken weegt hij veel meer dan de spiegel alleen, dus reken de inhoud mee

Glas, dikte en achterkant bepalen hoe lang hij goed blijft

Een spiegel is een glasplaat met aan de achterkant een dunne metaallaag, meestal zilver, met daaroverheen een of twee lagen beschermlak. Het beeld komt van die metaallaag, dus het licht gaat twee keer door het glas: heen en terug.

Daardoor telt de kleur van het glas mee. Gewoon floatglas bevat ijzeroxide en is licht groen, wat je aan de zijkant van de plaat ziet, en in een spiegel schuift het beeld daardoor een fractie naar groen.

Hangen twee spiegels tegenover elkaar, dan wordt de tunnel van beelden na een paar weerkaatsingen duidelijk groen en donker. Extra helder glas, ook ijzerarm glas genoemd, heeft die tint veel minder.

De dikte bepaalt hoe vlak het beeld blijft. Dun glas buigt mee met een lijst die niet haaks is of een wand die niet vlak ligt, en dan lopen rechte lijnen in het spiegelbeeld krom; dikker glas houdt beter stand maar weegt meer.

Reken met 2,5 kg per vierkante meter per millimeter dikte. Een spiegel van 60 bij 80 cm in 4 mm weegt 4,8 kg, een passpiegel van 80 bij 180 cm in 5 mm 18 kg.

De zwakke plek van elke spiegel is de rand. Daar ligt de metaallaag bloot, en vocht, schoonmaakmiddel en azijnzuur uit kit tasten hem vanaf de zaagkant aan. Die zwarte randen zitten achter het glas en gaan er niet meer uit, en hoe je poetst zonder die schade te veroorzaken staat bij streeploos poetsen zonder blinde randen.

Voor een spiegel die laag hangt, in een deur zit of in een kinderkamer komt, kies je glas met splinterfolie op de achterkant. De folie maakt de spiegel niet sterker, maar houdt de scherven bij elkaar als hij toch breekt.

Glas of plaat	Gewicht per m²	Gangbaar voor	Waar het op vastloopt
Spiegelglas 3 mm	7,5 kg	Kleine spiegels in een lijst en spiegeltegels	Buigt mee in een lijst die niet haaks is, en dan golft het beeld
Spiegelglas 4 mm	10 kg	De meeste wandspiegels met en zonder lijst tot ongeveer een vierkante meter	Op een wand die niet vlak is, trekken lijm of klemmen het glas mee krom
Spiegelglas 5 mm	12,5 kg	Grote spiegels zonder lijst en passpiegels	Een passpiegel van 80 bij 180 cm weegt 18 kg, en dat is voor gipsplaat zonder regel te zwaar
Spiegelglas 6 mm	15 kg	Spiegelwanden en panelen boven 2 m²	Een paneel van 100 bij 200 cm weegt 30 kg en vraagt twee mensen en klemmen in massieve steen
Extra helder spiegelglas	Gelijk aan gewoon glas van dezelfde dikte	Spiegelwanden, spiegels tegenover elkaar, witte interieurs	Het verschil zie je pas naast gewoon glas of in een spiegeltunnel
Glas met splinterfolie	Het glas plus een paar honderd gram folie	Laag hangende spiegels, deuren, kinderkamers en sportruimtes	Controleer of de spiegellijm op die folie mag, want het gewicht hangt dan aan de hechting van de folie
Acrylaatspiegel 3 mm	Ongeveer 3,6 kg	Waar breuk geen optie is	Buigt en krast, en vervormt het beeld zonder vlakke ondergrond

Spiegelophanging: welk systeem bij welke spiegel hoort

De spiegelophanging kies je op twee dingen: wat er op de achterkant van de spiegel zit, en wat je wand houdt. Het gewicht reken je uit aan het glas en niet op gevoel, want een spiegel die in twee handen licht aanvoelt, weegt aan de wand al gauw 10 kg.

Wat een punt houdt, hangt niet aan de plug maar aan het materiaal eromheen. In gipsplaat scheurt het gips eerder dan de plug bezwijkt, en daarom houdt een metalen hollewandplug daar ongeveer 10 kg, tegenover 15 kg voor een nylon plug in gestuukte steen en 25 kg in beton. Met je eigen wand en gewicht kun je per wandsoort nazoeken welke bevestiging past.

Twee punten dragen samen niet het dubbele, want een last trekt zelden precies gelijk aan beide. De ophangwijzer rekent met anderhalf keer één punt; bij glas houden wij het gewicht onder wat één punt houdt, omdat een spiegel die valt niet beschadigt maar breekt.

Voor een spiegel zonder lijst zijn er twee wegen: klemmen, of een spiegellijmset met neutraal uithardende lijm. Plakstrips, montagetape en gewone kit vallen af, want tape kruipt onder het constante gewicht van glas en kit met azijnzuur of oplosmiddel tast de metaallaag aan. Wat er zonder boren nog kan, per wand en per kilo, staat bij een spiegel aan de wand zonder boorgaten.

Het ophangen zelf, van het gewicht bepalen tot het waterpas zetten van de tweede schroef, loopt in volgorde door in de werkvolgorde om een spiegel op te hangen.

Wat je op de achterkant ziet of wilt	Spiegelophanging	Wat het draagt	Waar het op vastloopt
Lijst met twee D-ringen of ophangogen	Twee schroeven met plug, recht onder de ringen	Wat de plug in jouw wand per punt houdt	Meet de ringen hart op hart, anders hangt één ring naast zijn schroef
Lijst met een ophangdraad	Twee haken of schroeven, met de draad over allebei	Lichte en middelzware lijsten	Aan één haak kantelt de spiegel voorover en draait hij scheef
Zware lijst boven 15 kg of breder dan een meter	Ophangrail of Z-profiel, met een plug om de 30 tot 40 cm	Het gewicht verdeeld over alle pluggen in de rail	De onderkant valt naar de wand; een afstandsblokje ter dikte van de rail haalt dat weg
Gepolijste rand zonder lijst	Vier spiegelklemmen: twee dragend onder, twee schuivend boven	Tot ongeveer 80 bij 100 cm, groter met extra klemmen	Een bovenklem die op het glas drukt, zet spanning in de rand
Voorgeboorde gaten in het glas	Spiegelschroeven met kunststof huls, rubberring en afdekkap	Kleine en middelgrote spiegels op een vlakke wand	Te hard aandraaien trekt het glas rond het gat krom
Aluminium profiel of beugel op de achterkant	De bijgeleverde wandbeugel met de plug van jouw wand	Wat beugel en plug samen houden	De haak in het profiel bepaalt de hoogte, dus meet vanaf de haak en niet vanaf de bovenrand
Geen lijst, en boren is geen optie	Spiegellijmset met neutrale lijm en tape	3 kg op gipsplaat, 4 kg op gesausd stucwerk, 8 kg op tegel of glad beton	Blijvend: eraf halen kost de spiegel en een stuk wand
Lijst met oog, en liever geen boorgat	X-haak met geharde nagel	Tot 3 kg op gipsplaat en 4 kg op stucwerk	In beton en harde kalkzandsteen buigt de nagel, op tegel werkt hij niet
Grote passpiegel zonder vaste plek	Leunen tegen de wand, bovenkant vast met een haakje of koord	Het gewicht staat op de vloer	Bij 5 tot 8 graden staat de voet van een spiegel van 150 cm 13 tot 21 cm van de wand
Plakstrip, montagetape of gewone kit	Niet voor een spiegel	Niets blijvend	Tape kruipt onder glas en kit tast de metaallaag aan

Per ruimte vraagt een spiegel iets anders

In de hal gaat het om je gezicht en je jas, in de slaapkamer om je hele lichaam, in de badkamer om licht op je gezicht en in de eetkamer om het licht boven tafel. Dezelfde spiegel doet het daardoor in de ene ruimte goed en in de andere niet.

In een smalle hal hoort de spiegel op de lange wand, want daar maakt hij de gang breder en niet langer. In een hal van 110 cm breed laat een console van 20 cm diep precies de 90 cm doorloop over die je met een volle tas nodig hebt.

In de badkamer is het licht belangrijker dan de spiegel zelf. Lampen naast de spiegel op 160 cm hart geven licht op je gezicht zonder schaduw, op 3000 tot 4000 K en met een kleurweergave van Ra 90, terwijl één lamp erboven schaduw onder je ogen en kin legt.

Heeft de badkamerspiegel zelf verlichting, verwarming of een stroompunt achter het glas, lees dan eerst wat een slimspiegel vraagt van wand, stroom en vocht. Daar zitten de meeste valkuilen achter het glas en niet ervoor.

In de eetkamer bepaalt de hoogte of je jezelf ziet eten. Aan tafel zitten je ogen op ongeveer 120 cm boven de vloer; begint de spiegel daarboven, dan zie je de hanglamp en de bovenkant van de kamer en niet je eigen bord.

In de slaapkamer is een passpiegel de gewone keuze, en die hoeft maar half zo hoog te zijn als jij. Een spiegel tegenover het bed vangt 's nachts licht van de straat of van een wekker, en wie daar last van heeft, zet hem op de wand naast het bed of op de binnenkant van een kastdeur.

Ruimte	Maat en hoogte	Welke wand	Waar je op let
Hal	50 tot 60 cm hoog, hartlijn 155 cm	De lange wand, of naast de voordeur	Een console eronder van hooguit 20 tot 25 cm diep, zodat de doorloop blijft
Woonkamer	Twee derde van het meubel eronder, onderrand 20 tot 30 cm erboven	Een zijwand haaks op het raam	Niet in de kijklijn naar het scherm en niet recht tegenover een zuid- of westraam
Eetkamer	Onderrand boven 120 cm als je jezelf niet wilt zien	De wand waarin de hanglamp weerkaatst	Een getinte of antiekspiegel dempt het beeld tegenover een zitplek
Slaapkamer	Passpiegel van de halve lichaamslengte, 40 tot 60 cm breed	Naast het bed of op een kastdeur	Leunend de bovenkant vastzetten; tegenover het bed kaatst straatlicht
Badkamer	Onderrand 20 cm boven het blad, niet breder dan het wastafelmeubel	Boven de wastafel, met de lampen ernaast	Vocht aan de onderrand en elektra in de badkamerzones
Toilet	30 tot 40 cm breed, onderrand 20 cm boven het fonteintje	Boven het fonteintje	In een smalle ruimte zie je jezelf van dichtbij, dus een kleine spiegel is genoeg
Kinderkamer	Passpiegel met de onderrand op 20 tot 30 cm	Een wand buiten de speelhoek	Acrylaat of glas met splinterfolie, en vast aan de wand in plaats van leunend
Thuiswerkplek	Geen vaste maat, het gaat om de plek	Niet achter je bureaustoel	Een spiegel in beeld kaatst het raam of een lamp recht in de camera

Een groep spiegels of een spiegelwand strak krijgen

Een groep spiegels werkt anders dan een groep lijsten. Elke spiegel toont de kamer vanuit een net iets andere hoek, dus de wand leest als losse flitsen van de kamer en niet als één beeld. Dat kan mooi zijn, zolang je weet dat een groep geen diepte geeft.

Hang de groep op één hartlijn en houd 6 cm tussenruimte aan, met 5 tot 8 cm als bereik. Boven 10 cm valt hij uiteen in losse spiegeltjes, en boven een meubel houd je het geheel smaller dan dat meubel.

Een spiegelwand uit meerdere panelen stelt de hoogste eisen aan de ondergrond. Een wand die over een meter een paar millimeter afwijkt, zet elk paneel in een eigen vlak, en op de naad breekt een rechte lijn uit de kamer dan zichtbaar.

Lijm panelen daarom niet direct op stucwerk, maar op een vlakke, gegronde plaat van 18 mm multiplex die eerst met afstandhouders recht is gezet. Leg de naden op een plek waar in het spiegelbeeld geen rechte lijn loopt, zoals een kozijn of de rand van een kast, anders zie je elke millimeter verspringing.

Twee spiegels recht tegenover elkaar geven een tunnel van beelden die na een paar weerkaatsingen groen en donker wordt. Wil je dat effect niet, verschuif de spiegels dan zodat ze elkaar niet recht aankijken.

Veiligheid en onderhoud: waar een spiegel op termijn op afgaat

Een vlakke spiegel is in de zon ongevaarlijk, want hij kaatst het licht terug zonder het te bundelen. Een holle spiegel doet dat wel: een vergrotende make-upspiegel of scheerspiegel kan zonlicht tot een brandpunt samenbrengen, en die hoort daarom niet in een zonnige vensterbank.

Een bolle heksenspiegel spreidt het licht juist, en daar speelt dat niet. Let bij een gewone spiegel in de middagzon eerder op de vlek die hij terugkaatst, want die schuift met de zon mee over de muur en kan op een bank of een scherm blijven hangen.

Glas dat valt wordt scherf, en daarom hangt een grote spiegel in een huis met kinderen of huisdieren vast aan de wand en niet leunend. Een leunende passpiegel van 150 cm hoog gaat al om bij een trek van ongeveer een halve kilo aan de bovenrand.

Op termijn gaat een spiegel bijna altijd aan de rand achteruit. Vocht, schoonmaakmiddel en zure kit kruipen vanaf de zaagkant achter de lak, en dan verschijnen er zwarte of grijze vlekjes die met poetsen niet meer weggaan.

Spuit daarom het middel op de doek en niet op het glas, en houd vooral de onderrand droog. De rest van het schoonmaken van een spiegel draait om twee doeken en zo weinig mogelijk vocht.

Ophangwijzer

Kies je wandtype en het gewicht van wat je wilt ophangen. Je ziet welke bevestiging het houdt, tot hoeveel kilo, en wat je beter niet doet. Open de volledige ophangwijzer

Veelgestelde vragen