Spiegel ophangen zonder boren: wat het glas mag wegen
Een spiegel zonder lijst hang je zonder boren op met een spiegellijmset, en een spiegel met lijst en ophangoog met twee X-haken met een geharde nagel. Plakstrips, montagetape en gewone montagekit vallen af: tape kruipt onder het constante gewicht van glas, en kit met azijnzuur of oplosmiddel tast de metaallaag aan de achterkant aan. Reken het gewicht uit aan het glas, 2,5 kg per vierkante meter per millimeter dikte, en blijf op zeventig procent van wat de wand houdt: op gladde tegels is dat een spiegel van 60 bij 80 cm, op gesausd stucwerk een van 40 bij 70 cm. Om jezelf van top tot teen te zien is een spiegel van de halve lichaamslengte genoeg, en die weegt een kwart tot een derde van een passpiegel van 80 bij 180 cm.
Dit heb je nodig
- Tijd
- een half uur werk, daarna twee dagen steunen
- Moeilijkheid
- Goed zelf te doen
- Kosten
- 10 tot 25 euro aan lijm, tape en spiritus
Gereedschap
- Rolmaat en potlood
- Rechte lat of waterpas van minstens 100 cm
- Personenweegschaal voor een spiegel met lijst
- Kitpistool
- Schilderstape van 25 mm
- Twee pluisvrije doeken
- Werkhandschoenen
Materiaal
- Spiegellijmset met neutraal uithardende lijm en stroken montagetape
- Spiritus of schoonmaakalcohol voor de wand
- Twee blokjes of stapeltjes van 20 cm om de onderrand op te laten rusten
- Twee X-haken met geharde nagel, als de spiegel een lijst met ophangoog heeft
- Rubber buffers of antislip voor de onderste hoeken of de onderrand
Wat een spiegel zonder boren mag wegen, per wand
Een spiegel is het zwaarste wat de meeste mensen zonder boormachine aan de wand willen hangen, en tegelijk het voorwerp dat het slechtst tegen vallen kan. Daarom rekenen wij bij glas strenger dan bij een lijst: het hele gewicht van de spiegel tegen de waarde van één bevestigingspunt, en daarvan hooguit zeventig procent.
Hoe die waarden per wand en per bevestiging tot stand komen, staat in het overzicht van ophangen zonder boren. Voor een spiegel blijven er twee bevestigingen over: een spiegellijmset voor een spiegel zonder lijst en een X-haak met geharde nagel voor een spiegel met ophangoog.
Bij een lijst mag je voor een tweede punt anderhalf keer de waarde van één punt rekenen. Die extra helft houden wij bij een spiegel als reserve aan, omdat lijmrupsen de last nooit precies gelijk verdelen en omdat glas dat valt, scherven geeft.
De kilo's in de tabel komen uit onze eigen bevestigingstabel en liggen onder de fabriekswaarden, die in een testopstelling gemeten zijn. Vul je eigen wand en gewicht in bij de ophangwijzer, met spiegel als soort voorwerp, dan zie je dezelfde grenzen met ernaast wat er met een boormachine wel kan.
| Wand | Spiegellijmset, grens | Ruim binnen de grens | Spiegel zonder lijst in 4 mm die daar past | Waar het op vastloopt |
|---|---|---|---|---|
| Gladde tegels | 8 kg | 5,6 kg | 60 bij 80 cm, 4,8 kg | Zeepresten en kalk op het glazuur, en tegels die niet in één vlak liggen |
| Beton, glad geverfd | 8 kg | 5,6 kg | 60 bij 80 cm, 4,8 kg | De lijm hangt aan de verf; komt die bij de tapetest mee, dan geldt deze rij niet |
| Hout, multiplex of een massieve deur | 6 kg | 4,2 kg | 50 bij 80 cm, 4 kg | Een holle binnendeur met een dunne huid is geen hout in deze zin |
| Kalkzandsteen of baksteen, kaal | 5 kg | 3,5 kg | 40 bij 80 cm, 3,2 kg | Het tape uit de set pakt niet op poreuze steen, dus de spiegel moet twee dagen gesteund staan |
| Gestuukte wand, gesausd | 4 kg | 2,8 kg | 40 bij 70 cm, 2,8 kg | Latex die jonger is dan vier weken, en kalkverf of spuitwerk |
| Gipsplaat of voorzetwand | 3 kg | 2,1 kg | 40 bij 50 cm, 2 kg | Het kartonlaagje van de plaat scheurt eerder dan dat de lijm loslaat |
| Gasbeton of holle bouwsteen | 3 kg | 2,1 kg | 40 bij 50 cm, 2 kg | Brokkelig of dun materiaal onder de afwerking, en ook hier pakt het tape slecht |
| Behang | Geen | Geen | Geen | Het behangplaksel is de zwakste laag; snijd het behang op die plek weg of kies een spiegel met ophangoog |
Fabrikanten van spiegellijm adviseren boven 10 kg of boven ongeveer een halve vierkante meter een mechanische steun onder de onderrand. Dat is een advies en geen norm, maar het betekent dat een spiegel van 60 bij 90 cm ook op tegels ergens op hoort te rusten: een tegelrichel, het blad van het wastafelmeubel of een vensterbank.
Reken het gewicht uit aan het glas en de dikte
Het gewicht van een spiegel zit bijna helemaal in het glas, en dat kun je uitrekenen zonder hem op te tillen. Glas weegt 2,5 kg per vierkante meter per millimeter dikte, dus spiegelglas van 4 mm weegt 10 kg per vierkante meter en glas van 5 mm al 12,5 kg.
De dikte meet je aan de rand. Bij een spiegel zonder lijst leg je een schuifmaat of rolmaat tegen de geslepen kant, bij een spiegel in een lijst kijk je aan de achterkant waar het glas in de sponning ligt.
Een lijst tel je er apart bij, en die is lastig te schatten: een smal aluminium profiel voegt weinig toe, een brede houten lijst kan net zoveel wegen als het glas. Ga met de spiegel in je handen op de personenweegschaal staan en trek je eigen gewicht eraf, dan weet je het tot op een halve kilo.
Valt het glas buiten de grens van jouw wand, dan zijn er twee knoppen om aan te draaien. Een kleinere maat scheelt in twee richtingen tegelijk: van 60 bij 80 naar 45 bij 60 cm halveert het gewicht bijna.
Een acrylaatspiegel van 3 mm weegt ongeveer 3,6 kg per vierkante meter, dus ruim een derde van glas van 4 mm. Die buigt alleen mee met elke oneffenheid in de wand en geeft dan een vertekend beeld, en dat maakt hem vooral geschikt voor een vlakke plaat of een deur.
| Spiegelmaat | Oppervlak | Glas 3 mm | Glas 4 mm | Glas 5 mm | Acrylaatspiegel 3 mm |
|---|---|---|---|---|---|
| 30 bij 40 cm | 0,12 m² | 0,9 kg | 1,2 kg | 1,5 kg | 0,4 kg |
| 40 bij 60 cm | 0,24 m² | 1,8 kg | 2,4 kg | 3 kg | 0,9 kg |
| Rond, 60 cm doorsnede | 0,28 m² | 2,1 kg | 2,8 kg | 3,5 kg | 1 kg |
| 50 bij 70 cm | 0,35 m² | 2,6 kg | 3,5 kg | 4,4 kg | 1,3 kg |
| 30 bij 120 cm, deurspiegel | 0,36 m² | 2,7 kg | 3,6 kg | 4,5 kg | 1,3 kg |
| 40 bij 110 cm | 0,44 m² | 3,3 kg | 4,4 kg | 5,5 kg | 1,6 kg |
| 60 bij 80 cm | 0,48 m² | 3,6 kg | 4,8 kg | 6 kg | 1,7 kg |
| Rond, 80 cm doorsnede | 0,50 m² | 3,8 kg | 5 kg | 6,3 kg | 1,8 kg |
| 70 bij 100 cm | 0,70 m² | 5,3 kg | 7 kg | 8,8 kg | 2,5 kg |
| 80 bij 180 cm, passpiegel | 1,44 m² | 10,8 kg | 14,4 kg | 18 kg | 5,2 kg |
Tik met een nagel tegen het vlak en druk zacht in het midden. Glas klinkt hard en geeft niet mee, acrylaat klinkt dof en veert een fractie terug, en dat verschil bepaalt of je met 10 of met 3,6 kg per vierkante meter rekent.
Waarom plakstrips, montagetape en gewone kit bij een spiegel afvallen
Kies je in de ophangwijzer een spiegel als voorwerp, dan vallen plakstrip, montagetape en montagekit af, ongeacht het gewicht. Dat lijkt streng voor een spiegeltje van een kilo, maar er zitten drie verschillende mechanismen achter.
Het eerste is kruip. Foamtape is een taaie, stroperige massa die onder een constante last langzaam vervormt, en een spiegel is een last die nooit even wordt weggenomen; de bovenrand lost millimeter voor millimeter, en bij glas eindigt dat niet met een scheve lijst maar met scherven.
Het tweede zit aan de achterkant van de spiegel. Daar ligt een dunne reflecterende metaallaag onder twee lagen beschermlak, en zuurhardende siliconenkit, die je aan de azijngeur herkent, en montagekit met oplosmiddel tasten die lak aan.
Het resultaat zie je na een paar maanden als zwarte vlekken die vanaf de rand naar binnen groeien. Die zitten achter het glas en gaan met geen enkel middel meer weg, wat ook de reden is dat je bij het schoonmaken van een spiegel nooit op het glas spuit.
Het derde is het weghalen. Het voordeel van een plakstrip met klittenband zit in de trekstrip die je langs de wand omlaag trekt, maar achter een spiegel zonder lijst kom je daar niet bij, dus het enige argument voor een strip valt weg.
Een spiegel met een glazen planchet eronder of een spiegelkastje valt nog om een andere reden af: dat steekt van de wand af en trekt als een hefboom aan de bovenrand van elke plakverbinding. Hoe groot die trek wordt, is uitgerekend bij een plank zonder boren aan de muur.
| Middel | Wat het met de spiegel doet | Wat het met de wand doet | Voor een spiegel |
|---|---|---|---|
| Plakstrip met klittenband | Hecht op het glas, maar de trekstrip zit achter het vlak en is niet te bereiken | Laat de verf los boven 1 tot 2 kg per punt | Nee |
| Montagetape, dubbelzijdig foam | Kruipt onder het constante gewicht van het glas | Trekt bij verwijderen de verflaag mee | Alleen als tijdelijke fixatie in een spiegellijmset |
| Montagekit met oplosmiddel | Tast de beschermlak en daarna de metaallaag aan | Neemt bij verwijderen een hap stuc mee | Nee |
| Siliconenkit, zuurhardend | Azijnzuur geeft zwarte randen vanaf de zaagkant | Laat zich van tegel afsnijden, maar de schade aan de spiegel is dan al gedaan | Nee |
| Spiegellijm, neutraal uithardend | Laat de lak met rust; verticale rupsen laten vocht weglopen | Blijvend: eraf halen kost de spiegel en een stuk afwerking | Ja, voor een spiegel zonder lijst |
| X-haak met geharde nagel | Raakt het glas niet, de lijst hangt aan het ophangoog | Gaatje van 2 mm, op tegel niet te gebruiken | Ja, voor een spiegel met lijst tot 4 kg op stucwerk |
| Spijkerhaakje | Raakt het glas niet, de lijst hangt aan het ophangoog | Gaatje, maar in beton, kalkzandsteen en tegel komen de spijkertjes er niet in | Voor een lichte spiegel met lijst, tot 2,5 kg op stucwerk en 2 kg op gipsplaat |
| Zuignap | Houdt op glad glas, maar verliest zijn vacuüm in uren tot dagen | Werkt alleen op hoogglanstegel | Hooguit een scheerspiegeltje dat je telkens terugdrukt |
Aan twee X-haken hang je een spiegel met lijst en ophangoog
Heeft de spiegel een lijst met D-ringen of een ophangdraad, dan hangt hij net als een schilderij aan de wand en komt er geen lijm aan het glas. De sterkste bevestiging zonder boormachine is dan de X-haak, waarvan de geharde nagel onder ongeveer 45 graden door de stuclaag in de steen erachter klemt.
Op gesausd stucwerk houdt zo'n haak 4 kg, in hout 5 kg, in gipsplaat en baksteen 3 kg en in beton of harde kalkzandsteen 2 kg, omdat de nagel daar buigt of terugspringt. In gasbeton houdt hij niets, en in tegels komt de nagel niet door het glazuur zonder het te laten springen.
Weeg een spiegel met lijst altijd. Een spiegel van 50 bij 70 cm heeft in 4 mm al 3,5 kg aan glas, en met een houten lijst erbij kom je al gauw boven de 4 kg die een X-haak op stucwerk houdt.
Gebruik twee haken en reken toch met de waarde van één. Twee haken houden de spiegel recht, en een spiegel die scheef hangt zie je meteen aan de lijnen van de kamer die erin weerkaatsen.
Zet de haken strak onder de D-ringen in plaats van een draad over één haak te leggen. Aan een draad kantelt de bovenkant naar voren, en omdat een spiegel elke kanteling verdubbelt, verschuift wat je ziet bij 2 graden kanteling op 2 meter afstand 14 cm naar beneden.
De hoogte van de haken reken je uit als bij een lijst: hartlijn plus de halve spiegelhoogte, min de afstand van de bovenrand tot de ring. Een spiegel van 50 bij 70 cm in de hal met de hartlijn op 155 cm en ringen 10 cm onder de bovenrand krijgt zijn haken op 180 cm, en het aftekenen staat verder uitgewerkt bij een schilderij zonder boren recht aan de muur krijgen.
Plak twee dunne rubber buffers achter de onderste hoeken van de lijst. De spiegel hangt dan evenwijdig aan de wand in plaats van met de onderrand ertegenaan en de bovenkant ervan af, en hij tikt niet tegen de muur als er ergens een deur dichtslaat.
Een spiegel zonder lijst op tegels of een gladde wand lijmen
Een spiegel zonder lijst lijm je, en de beste ondergrond daarvoor is een gladde tegel. Het glazuur is dicht en hard, dus de lijm hecht aan de tegel zelf in plaats van aan een verffilm, en daarom houdt dezelfde set daar het dubbele van wat hij op gesausd stucwerk houdt.
Leg eerst een rechte lat van een meter over de tegels, horizontaal en verticaal. Glas van 4 mm buigt nauwelijks: steekt één tegel 2 mm uit, dan kantelt de spiegel over die rand en komt het tape op de lagere tegels niet tegen de wand.
De opbouw van de set is het mechanisme. De tapestroken houden de spiegel vast terwijl de lijm uithardt en bepalen ook de afstand tussen glas en wand, dus een lijmrups die dunner is dan het tape raakt de wand nooit en laat het tape blijvend dragen.
Zet de rupsen verticaal, met een handbreedte ertussen en 5 cm van elke rand. Verticale rupsen laten condens achter de spiegel naar beneden weglopen, en de vrije rand houdt de lijm uit het zicht en weg van de zaagkant.
Plak de tapestroken binnen één tegel; een lijmrups mag een voeg kruisen, want die vult het hoogteverschil op. Kit de rand achteraf niet dicht, want een dichte kitrand sluit badkamerdamp in op precies de zaagkant waar de metaallaag onbeschermd ligt.
Op een gladde, gesausde wand werkt het net zo, alleen hangt de lijm dan aan de verf. Plak daar eerst een strook schilderstape stevig aan, laat die een uur zitten en trek hem recht omlaag los: komt er verf of poeder mee, dan houdt geen lijm het op die plek.
Spuit naast de spiegel een proefrupsje op een stukje karton en laat dat in dezelfde ruimte liggen. Is die rups na twee dagen tot in het midden hard als je hem doorsnijdt, dan is de lijm achter de spiegel dat ook en kunnen de blokjes weg.
Zit er op de achterkant van de spiegel een splinterwerende folie, dan hangt de lijm aan die folie en de folie aan de lak. Lijm zo'n spiegel alleen als op de koker staat dat de lijm voor foliespiegels geschikt is.
Hoe groot een passpiegel moet zijn om jezelf helemaal te zien
Om jezelf van top tot teen te zien, is een spiegel van de halve lichaamslengte genoeg. Dat is optica en geen vuistregel: het licht van je voeten weerkaatst op de helft van je ooghoogte, en het licht van je kruin halverwege tussen je ogen en je kruin.
De afstand tot de spiegel verandert daar niets aan. Stap je achteruit, dan wordt je spiegelbeeld kleiner, maar het stuk spiegel dat je nodig hebt blijft even groot.
Je ogen zitten ongeveer 12 cm onder je kruin. Voor iemand van 180 cm komt de onderrand dus op 84 cm en de bovenrand op 174 cm, en wonen er mensen van 160 en 190 cm, dan neem je de onderrand van de kleinste en de bovenrand van de langste: 110 cm tussen 74 en 184 cm.
Voor ophangen zonder boren is dat het getal dat het verschil maakt. Een spiegel van 40 bij 110 cm weegt in 4 mm glas 4,4 kg en blijft op gladde tegels ruim binnen de grens, terwijl een passpiegel van 80 bij 180 cm met 14,4 kg op geen enkele wand aan lijm hoort.
Een breedte van 40 cm geeft speling om je om te draaien, want ook in de breedte heb je maar de helft van je schouderbreedte aan spiegel nodig. Voor een spiegel in de hal waarin je vooral je gezicht ziet, houden wij de hartlijn op 155 cm aan; wat er verder bij spiegels in huis komt kijken, van schoonmaken tot een verlichte badkamerspiegel, staat in het overzicht over spiegels.
| Wie de spiegel gebruikt | Onderrand | Bovenrand | Spiegelhoogte | Gewicht bij 40 cm breed, glas van 4 mm |
|---|---|---|---|---|
| Eén persoon van 170 cm | 79 cm | 164 cm | 85 cm | 3,4 kg |
| Eén persoon van 180 cm | 84 cm | 174 cm | 90 cm | 3,6 kg |
| Huisgenoten van 160 en 190 cm | 74 cm | 184 cm | 110 cm | 4,4 kg |
| Huisgenoten van 150 en 200 cm | 69 cm | 194 cm | 125 cm | 5 kg |
| Een kind van 120 cm en een volwassene van 190 cm | 54 cm | 184 cm | 130 cm | 5,2 kg |
Een deurspiegel zonder boren: over het blad hangen of op een massieve deur lijmen
Op een deur is vaak de enige vrije plek voor een lange, smalle spiegel, en zonder boormachine zijn er twee routes: over de bovenkant hangen of op het blad lijmen. Welke werkt, hangt af van wat voor deur het is en hoe strak hij in het kozijn sluit.
Een ophangset over de deur klemt met twee metalen haken over de bovenkant van het deurblad. Meet de dikte van de deur, bij een binnendeur meestal 40 mm, en kijk of er tussen blad en kozijn speling genoeg is voor het metaal; een deur die daar strak sluit, gaat klemmen en schuurt zijn lak kapot.
De lengte van de haken legt de hoogte vast. Hangt de bovenrand van een spiegel van 30 bij 120 cm op 190 cm, dan loopt hij tot 70 cm en zie je jezelf helemaal als je tussen ongeveer 150 en 195 cm lang bent. Zo'n spiegel weegt in 4 mm glas 3,6 kg.
Bij elke keer dat de deur dichtgaat, zwaait zo'n spiegel mee en tikt hij met zijn onderrand tegen het blad. Twee vilten of rubber buffers achter de onderste hoeken houden hem stil, en wat dezelfde deur verder aan jassen en handdoeken kan dragen, staat bij haakjes die zonder boren houden.
Lijmen op de deur zelf kan alleen op een massieve deur. De meeste binnendeuren zijn hol, met een vulling van karton in een honingraatpatroon tussen twee dunne platen, en dan hangt de lijm aan een huid van een paar millimeter die bij elke klap meetrilt.
Die klap is ook op een massieve deur de zwakke plek. Een deur die dichtvalt, staat in een fractie van een seconde stil en de spiegel krijgt dan een schok van een veelvoud van zijn eigen gewicht, dus lijm op een deur liever een acrylaatspiegel en laat een glazen deurspiegel aan haken hangen.
Een deur met een deurdranger of een kierdichting bovenin laat vaak geen ruimte voor haken over het blad. Forceer je ze toch, dan buigt het metaal en hangt de spiegel na een paar weken scheef, of de deur valt niet meer in het slot.
Leunen, klemmen of staan: een grote spiegel zonder lijm
Boven een kilo of acht houdt geen lijmset een spiegel meer, op welke wand ook, en een passpiegel van 80 bij 180 cm weegt in 5 mm glas 18 kg. Die spiegel hoort op de vloer, met de wand alleen als leuning.
Zet de voet bij een spiegel van 180 cm hoog 16 tot 25 cm van de wand, dat is een hoek van 5 tot 8 graden. Steiler staat hij wankel, en hoe vlakker hij staat, hoe harder zijn onderrand over de vloer van de wand af duwt.
Bij 6 graden drukt een spiegel van 18 kg met ongeveer 1 kg tegen de wand. Precies diezelfde kilo trek aan de bovenrand is genoeg om hem voorover te laten kantelen, en dat verklaart waarom een leunende spiegel omvalt door een tas die ertegenaan zwaait of een hond die erlangs schuurt.
Leg daarom antislip onder de onderrand en zet hem buiten looproutes en buiten het draaivlak van een deur. Een X-haak met een kort koordje aan de bovenrand vangt een tik op, maar geen kind dat eraan trekt: in een kinderkamer hoort een passpiegel aan pluggen of helemaal niet.
Op een dressoir werkt leunen hetzelfde. Leg de onderrand dan tegen een smalle lat van een centimeter of twee, zodat de spiegel bij een stoot niet over het blad naar voren schuift.
Moet hij toch zonder gat aan de wand, dan blijven een bestaande schilderijrail onder het plafond en een klemstang tussen vloer en plafond over. Hoe die dragen, staat bij een ophangsysteem met rail of klemstang.
| Leunende spiegel, glas van 5 mm | Gewicht | Voet van de wand bij 5 graden | Voet van de wand bij 8 graden | Trek aan de bovenrand die hem bij 6 graden omtrekt |
|---|---|---|---|---|
| 40 bij 120 cm | 6 kg | 10 cm | 17 cm | 0,3 kg |
| 50 bij 150 cm | 9,4 kg | 13 cm | 21 cm | 0,5 kg |
| 80 bij 180 cm | 18 kg | 16 cm | 25 cm | 0,9 kg |
| 100 bij 200 cm | 25 kg | 17 cm | 28 cm | 1,3 kg |
Een gelijmde spiegel weghalen, en de afweging in een huurwoning
Een spiegellijmset is een blijvende verbinding, en die afweging maak je vooraf. De lijm is sterker dan de verf en vaak ook sterker dan het glas, dus reken erop dat de spiegel breekt als hij er ooit af moet.
Moet hij toch weg, plak dan eerst kruislings brede tape over de hele voorkant, zodat het glas bij breuk in één vel blijft. Trek werkhandschoenen en een veiligheidsbril aan en zaag met staaldraad of dikke vislijn van boven naar beneden achter de spiegel langs, terwijl een tweede persoon het glas vasthoudt.
Op tegels steek je de lijmresten af met een krabber met een scheermesje, vlak gehouden, en de laatste film neem je weg met wasbenzine. Op een gesausde wand gaat er meestal een strook verf en stuc mee, en dat betekent vulmiddel, schuren en verf tot aan de hoeken van het wandvlak.
In een huurwoning is een klein gaatje daarom soms minder schade dan een lijmplek. Een X-haak laat 2 mm achter en één plug in de steen 6 tot 8 mm, allebei weg te werken met vulmiddel en een likje verf, terwijl de lijm van een spiegel van 60 bij 80 cm een vlak van rupsen van 50 bij 70 cm achterlaat.
Weegt de spiegel meer dan jouw wand zonder boren houdt, dan zijn één of twee pluggen de route met de minste schade. Welke plug in welke steen hoort, staat bij boren en pluggen per wandtype, en de ophanging zelf bij een spiegel met pluggen aan de muur hangen.
Zo lijm je een spiegel zonder lijst op tegels
Elke stap haalt een reden weg waarom een spiegel na een paar weken zakt of zwarte randen krijgt.
-
Reken het gewicht uit en leg het naast je wand
Vermenigvuldig de oppervlakte met 10 kg per vierkante meter bij glas van 4 mm, of weeg de spiegel op de personenweegschaal. Vergelijk dat met de grens van je wand in de rekenhulp die per wandtype de kilo's geeft en blijf op zeventig procent, want de lijm draagt de spiegel jaren en niet een middag.
-
Leg een rechte lat over de tegels
Controleer horizontaal en verticaal of de tegels op de plek van de spiegel in één vlak liggen. Steekt er een rand meer dan een millimeter uit, schuif de spiegel dan op of plak het tape juist op die hoge tegels, zodat het glas niet over die rand wordt gebogen.
-
Ontvet de tegels en maak de achterkant stofvrij
Neem voor de tegels spiritus of schoonmaakalcohol op een pluisvrije doek, en geen allesreiniger of glasreiniger, want die laten een filmpje achter waar de lijm niet op pakt. De achterkant van de spiegel neem je droog af, zodat de beschermlak geen oplosmiddel ziet.
-
Zet de hoogte en de steun af voordat er lijm aan te pas komt
Zet twee blokjes of stapeltjes van 20 cm op het wastafelblad, zet de spiegel er droog op en trek met schilderstape een lijn langs beide zijkanten. Zo liggen hoogte en positie vast op het moment dat je met lijm aan de achterkant nog maar een paar seconden hebt.
-
Plak het tape en trek de rupsen verticaal
Verdeel de tapestroken over de hele achterkant, zo dat ze straks binnen één tegel vallen, dan kantelt de spiegel niet bij het aandrukken. Trek daartussen verticale rupsen met een handbreedte tussenruimte, 5 cm van elke rand en dikker dan het tape, anders raakt de lijm de wand nooit.
-
Zet de spiegel op de blokjes en druk hem aan op het tape
Zet de onderrand op de blokjes, kantel de spiegel tussen de lijnen van de schilderstape tegen de wand en druk hem met een vlakke hand stevig aan op de plekken waar het tape zit. Schuif daarna niet meer, want een rups die zijwaarts wordt uitgesmeerd, verliest zijn dikte en daarmee zijn contact met de wand.
-
Laat de steun 48 uur staan en houd de rand open
Haal de blokjes pas weg als de proefrups op karton tot in het midden hard is, ook als de spiegel na een uur al vast aanvoelt. Kit de rand daarna niet dicht: een open rand laat vocht achter de spiegel naar beneden weg.
Ophangwijzer
Kies je wandtype en het gewicht van wat je wilt ophangen. Je ziet welke bevestiging het houdt, tot hoeveel kilo, en wat je beter niet doet. Open de volledige ophangwijzer
Nalopen voordat de spiegel tegen de wand gaat
Uit de praktijk
Zwarte vlekken die vanaf de rand naar binnen groeien
Verschijnen er na een paar maanden grijze of zwarte spikkels langs de rand, met een rafelige grens naar het midden, dan is de metaallaag achter het glas aangetast. Dat begint altijd bij de zaagkant, want alleen daar ligt het pakket van glas, metaal en lak open.
Er zijn twee oorzaken. De lijm of kit gaf azijnzuur of oplosmiddel af, of de rand is dichtgekit en de damp uit de badkamer blijft achter het glas staan.
Herstellen kan niet, want de schade zit achter het glas. Voorkomen doe je met neutrale spiegellijm, verticale rupsen die 5 cm van de rand blijven en een rand die open blijft.
De onderkant van de spiegel komt los van de wand
Veert de onderrand een paar millimeter mee als je er zacht tegen drukt, of is de spiegel na een week een fractie gezakt, dan draagt het tape en niet de lijm. Het tape bepaalt de afstand tussen glas en wand, dus een lijmrups die dunner is dan het tape heeft de wand nooit geraakt.
Het tweede mechanisme is een steun die te vroeg is weggehaald. Na een uur voelt de spiegel vast aan, maar zolang het midden van de rupsen zacht is, hangt het gewicht aan het schuim, en schuim kruipt.
Voelt de spiegel sponzig aan, haal hem dan weg zolang dat nog kan, met tape kruislings over het glas. Een spiegel die alleen op tape hangt, valt vroeg of laat, en dat kondigt zich niet aan.
Het spiegelbeeld golft en rechte lijnen lopen krom
Lopen de rechte lijnen van een deurpost of een plint in de spiegel krom, dan ligt het spiegelende vlak niet meer in één vlak. Een spiegel verdubbelt elke kanteling: een bobbel van 1 mm over 30 cm kantelt het oppervlak 0,2 graden, en op 2 meter afstand verschuift het beeld daardoor ruim een centimeter.
Bij glas van 4 mm gebeurt dat alleen als je het hard aandrukt op een wand met uitstekende tegels, want dan wordt het glas over die rand gebogen. Een acrylaatspiegel of spiegelfolie volgt elke oneffenheid vanzelf en geeft op stucwerk daarom bijna altijd een vertekend beeld.
Plak een acrylaatspiegel alleen op een vlakke plaat, zoals een stuk multiplex of een gladde kastdeur. Druk glas aan op het tape en niet op de plekken tussen de stroken.
Veelgemaakte fouten
Een glazen spiegel op plakstrips of montagetape hangen
Tape en strips zijn gemaakt voor een last die af en toe wordt weggenomen, en een spiegel hangt er dag en nacht aan. Het schuim kruipt, de bovenrand lost, en de ophangwijzer sluit ze voor spiegels daarom uit, ongeacht het gewicht.
Gebruik tape alleen als tijdelijke fixatie in een spiegellijmset.
Siliconenkit of montagekit uit de gereedschapskist gebruiken
Zuurhardende siliconenkit geeft tijdens het uitharden azijnzuur af, en montagekit bevat vaak oplosmiddel. Allebei tasten ze de lak op de achterkant van de spiegel aan, en de metaallaag erachter wordt dan vanaf de rand zwart.
Staat er niet uitdrukkelijk op de koker dat de lijm geschikt is voor spiegels, dan gebruik je hem niet.
De rand van een badkamerspiegel dichtkitten
Een kitrand lijkt vocht buiten te houden, maar damp kruipt via een hoek of een onderbreking toch achter het glas. Met een dichte rand kan het daar niet meer weg en blijft het op de zaagkant staan, precies waar de metaallaag onbeschermd ligt.
Laat de rand open en zet de rupsen verticaal, dan loopt vocht naar beneden weg en droogt de ruimte achter het glas na elke douche op.
Lijmrupsen horizontaal of als kader aanbrengen
Een horizontale rups is een dam: condens die achter de spiegel neerslaat, blijft erboven staan in plaats van naar beneden weg te lopen. Een kader rondom sluit het midden af, en neutrale spiegellijm hardt uit met vocht uit de lucht, dus dat midden blijft lang zacht.
Verticale rupsen met een handbreedte ertussen laten allebei vrij.
De steun weghalen zodra de spiegel vast lijkt te zitten
Na een uur heeft de rups een huid en voelt de spiegel stevig, maar het midden van de lijm is nog zacht. Haal je dan de blokjes weg, dan hangt al het gewicht aan het tape, en dat zakt in de dagen erna een paar millimeter.
Laat de steun 48 uur staan en haal hem pas weg als een proefrups op karton helemaal hard is.
Lijmen op latex die nog geen vier weken oud is
Latex is na een paar uur droog maar pas na twee tot vier weken doorgehard, en tot die tijd laat de film makkelijker los van het stucwerk dan de lijm van de film. Onder een spiegel die jaren blijft hangen is dat de laag die het begeeft.
Wacht vier weken na het sausen, of hang een spiegel met ophangoog in de tussentijd aan X-haken.
Een passpiegel van 180 cm kopen voor een wand waar je niet wilt boren
Om jezelf van top tot teen te zien is een spiegel van de halve lichaamslengte genoeg, en een spiegel van 80 bij 180 cm weegt in 4 mm glas 14,4 kg. Dat is bijna het dubbele van wat de sterkste lijmset op tegels houdt.
Een spiegel van 40 bij 110 cm doet voor bijna elk huishouden hetzelfde werk en weegt 4,4 kg.
Veelgestelde vragen
Hoe hang je een spiegel op zonder boren?
Een spiegel zonder lijst lijm je met een spiegellijmset: neutrale lijm in verticale rupsen plus stroken tape die hem de eerste 24 tot 48 uur vasthouden. Een spiegel met lijst en ophangoog hang je aan twee X-haken met een geharde nagel, die een gaatje van 2 mm achterlaten.
Welke van de twee op jouw wand houdt en tot hoeveel kilo, hangt van de ondergrond af: op gladde tegels het meest, op gipsplaat en gasbeton het minst, en op behang niets.
Hoe zwaar mag een spiegel zijn die je zonder boren ophangt?
Met een spiegellijmset ligt de grens op gladde tegels en glad geverfd beton bij 8 kg, op hout bij 6 kg, op gesausd stucwerk bij 4 kg en op gipsplaat bij 3 kg. Wij rekenen het hele gewicht van de spiegel tegen die waarde en blijven op zeventig procent ervan.
In glas van 4 mm komt dat op tegels neer op een spiegel van 60 bij 80 cm en op stucwerk op 40 bij 70 cm. Is hij groter, kies dan dunner glas, een acrylaatspiegel of een kleinere maat.
Kun je een spiegel ophangen met plakstrips of montagetape?
Voor een glazen spiegel raden wij dat af, ook als hij licht is. Foamtape kruipt onder een last die nooit wordt weggenomen, de bovenrand lost millimeter voor millimeter, en bij glas eindigt dat met scherven.
Tape heeft bij een spiegel wel één taak: in een spiegellijmset houdt het de spiegel vast terwijl de neutrale lijm uithardt. Daarna draagt de lijm en doet het tape niets meer.
Welke lijm gebruik je om een spiegel op te hangen?
Een neutraal uithardende spiegellijm, meestal verkocht als set met tape. Zuurhardende siliconenkit, die je aan de azijngeur herkent, en montagekit met oplosmiddel tasten de beschermlak op de achterkant aan, en dan krijgt de spiegel na een paar maanden zwarte vlekken langs de rand.
Staat er op de koker niet uitdrukkelijk dat de lijm voor spiegels geschikt is, gebruik hem dan niet. Zit er een splinterwerende folie op de achterkant, kijk dan ook of de lijm daarvoor bedoeld is.
Hoe hang je een spiegel op tegels in de badkamer zonder boren?
Controleer met een rechte lat of de tegels in één vlak liggen, ontvet de tegels met spiritus en zet de onderrand 20 cm boven het wastafelblad. Plak het tape zo dat het binnen één tegel valt en trek de lijmrupsen verticaal, 5 cm van de rand en dikker dan het tape.
Laat de spiegel 48 uur op twee blokjes rusten en kit de rand daarna niet dicht. Een open rand laat damp achter het glas weg, en dat houdt de zaagkant van de metaallaag droog.
Hoe hang je een grote passpiegel op zonder boren?
Een passpiegel van 80 bij 180 cm weegt in 4 mm glas 14,4 kg en in 5 mm 18 kg, en dat houdt geen lijm op een gewone wand. Zet hem op de vloer met de voet 16 tot 25 cm van de wand en antislip onder de onderrand, of hang hem aan een bestaande schilderijrail.
Wil je hem echt aan de wand, kies dan een smallere spiegel van de halve lichaamslengte: 40 bij 110 cm is genoeg voor huisgenoten van 160 tot 190 cm en weegt 4,4 kg.
Kun je een spiegel aan een deur hangen zonder boren?
Ja, met een ophangset die met twee haken over de bovenkant van het deurblad klemt. Meet de deurdikte, controleer of er boven de deur speling genoeg is voor het metaal, en plak twee buffers achter de onderste hoeken zodat de spiegel niet tikt als de deur dichtgaat.
Lijmen op de deur zelf werkt alleen op een massieve deur. Een holle binnendeur heeft een huid van een paar millimeter die bij elke klap meetrilt, en daar hoort hooguit een acrylaatspiegel op.
Hoe groot moet een spiegel zijn om jezelf helemaal te zien?
Half zo hoog als jijzelf, ongeacht hoe ver je ervan af staat. De onderrand hoort op de helft van je ooghoogte en de bovenrand halverwege je ogen en je kruin, dus voor iemand van 180 cm met de ogen op 168 cm is dat een spiegel van 90 cm tussen 84 en 174 cm.
Voor meer huisgenoten neem je de onderrand van de kleinste en de bovenrand van de langste. Bij 160 en 190 cm kom je dan uit op 110 cm hoog.
Hoe lang moet spiegellijm drogen voordat je de steun weghaalt?
Reken op 24 tot 48 uur, en op een koude wand onder 10 graden eerder op het langste getal of langer. Tot die tijd houdt het tape de spiegel vast, maar het draagt hem niet blijvend, dus de onderrand blijft gesteund.
Na een uur voelt de spiegel al vast aan, en dat is het moment waarop de steun te vroeg verdwijnt. De rups heeft dan een huid, maar het midden is nog zacht; een proefrups op karton laat zien wanneer hij helemaal hard is.
Kun je een spiegel op behang ophangen zonder boren?
Lijmen op behang heeft geen zin, want het behangplaksel is de zwakste laag en laat onder het gewicht van glas los. Je trekt dan de baan van de wand met de spiegel eraan.
Heeft de spiegel een lijst met ophangoog, gebruik dan een X-haak: de nagel gaat door het behang heen in het stucwerk en laat een gaatje van 2 mm achter. Voor een spiegel zonder lijst snijd je het behang op die plek weg en lijm je op de wand eronder, na een tapetest.
Hoe krijg je een gelijmde spiegel weer van de muur?
Plak eerst kruislings brede tape over de hele voorkant, zodat het glas bij breuk bij elkaar blijft. Zaag daarna met staaldraad of dikke vislijn van boven naar beneden achter de spiegel langs, met handschoenen en een veiligheidsbril, terwijl een tweede persoon het glas vasthoudt.
Reken erop dat de spiegel breekt en dat er op een gesausde wand verf en stuc meekomen. Op tegels steek je de lijmresten af met een krabber en neem je de laatste film weg met wasbenzine.
Kun je een spiegel zonder boren ophangen in een huurwoning?
Dat kan, maar een lijmset is voor een huurwoning niet de minst ingrijpende keuze. Hij laat na het verwijderen een vlak van lijmresten ter grootte van de spiegel achter, terwijl een X-haak een gaatje van 2 mm maakt en een plug een gat van 6 tot 8 mm.
Kijk daarom eerst of de spiegel een ophangoog heeft en onder de grens van een X-haak blijft, of zet een grote spiegel op de vloer tegen de wand. Wat je bij vertrek moet herstellen, spreek je af met de verhuurder.
Wanneer je beter een vakman belt
Een spiegel ophangen doe je zelf, maar bij een spiegelwand of een spiegel op maat groter dan ongeveer een vierkante meter ligt de grens bij de glaszetter. Zo'n plaat weegt in 5 mm al 12,5 kg per vierkante meter, breekt als je hem plat optilt, en hoort volgens het advies van de lijmfabrikanten mechanisch op een profiel onder de onderrand te rusten.
Moet er achter de spiegel stroom komen voor verlichting of een spiegelverwarming, dan gaat het om een aansluiting in een natte ruimte met zones rond bad en douche, en dat werk laat je doen door een installateur. Wat er in huis verder zelf kan, staat in het overzicht van klussen in huis.